4 may 2026-ci il tarixdə İtaliya Respublikası Nazirlər Şurasının sədri Ciorcia Meloni Azərbaycan Respublikasına rəsmi səfər edib. Bu yüksək səviyyəli səfər Azərbaycan–İtaliya münasibətlərinin inkişaf etdirilməsi baxımından əlamətdar hadisə kimi tarixə düşüb. Görüşlər zamanı müxtəlif sahələr üzrə əməkdaşlığın genişləndirilməsi məsələləri müzakirə edilib, tərəfdaşlığın möhkəmləndirilməsi istiqamətində mühüm addımlar atılıb.
Son illərdə Azərbaycan–İtaliya strateji tərəfdaşlığı və çoxtərəfli əməkdaşlıq formatı daha da genişlənib. Əgər əvvəlki dövrlərdə əməkdaşlıq əsasən enerji sahəsini – xüsusilə də neft və qaz ixracını əhatə edirdisə, bu gün tərəflər arasında humanitar, mədəni və təhsil sahələrində də əlaqələr sürətlə inkişaf edir.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev ilə İtaliya Nazirlər Şurasının sədri Giorgia Meloni arasında keçirilən görüş və mətbuata verilən bəyanatlar Azərbaycan–İtaliya münasibətlərinin hazırkı səviyyəsini və gələcək inkişaf istiqamətlərini bir daha aydın şəkildə ortaya qoydu. Bu münasibətlər artıq uzun illərdir ki, strateji tərəfdaşlıq səviyyəsində inkişaf edir və müxtəlif sahələri əhatə edən çoxşaxəli əməkdaşlıq modeli formalaşdırıb.
Prezident İlham Əliyev çıxışında vurğulayıb ki, Azərbaycan ilə İtaliya arasında siyasi münasibətlər yüksək səviyyədədir və qarşılıqlı səfərlər, intensiv dialoq bu əlaqələri daha da möhkəmləndirir. Dövlət başçısı qeyd edib ki, İtaliya Azərbaycanın Avropadakı ən böyük ticarət tərəfdaşlarından biridir və bu mövqe illərdir qorunub saxlanılır. Bu, ilk növbədə enerji sektorunda uğurlu əməkdaşlıqla bağlıdır.
Enerji sahəsi Azərbaycan–İtaliya münasibətlərinin əsas sütunlarından biri hesab olunur. Xüsusilə Cənub Qaz Dəhlizi layihəsi çərçivəsində həyata keçirilən əməkdaşlıq Avropanın enerji xəritəsində mühüm rol oynayır. Bu dəhlizin əsas komponentlərindən biri olan Trans-Adriatik Boru Kəməri (TAP) vasitəsilə Azərbaycan qazı birbaşa İtaliya bazarına çatdırılır. Bu, həm Azərbaycanın etibarlı enerji ixracatçısı kimi mövqeyini gücləndirir, həm də İtaliyanın və ümumilikdə Avropanın enerji təhlükəsizliyinə ciddi töhfə verir.
İtaliya Nazirlər Şurasının sədri Giorgia Meloni isə bəyanatında ölkəsinin Azərbaycanla əməkdaşlığa böyük önəm verdiyini vurğulayıb. O qeyd edib ki, Azərbaycan təkcə enerji sahəsində deyil, həm də nəqliyyat, logistika, sənaye və digər istiqamətlərdə etibarlı tərəfdaşdır. Meloni, xüsusilə Orta Dəhliz kimi beynəlxalq nəqliyyat marşrutlarında Azərbaycanın rolunun artdığını və bu sahədə əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün böyük imkanların olduğunu bildirib.
İqtisadi sahədə əməkdaşlıq da diqqətəlayiqdir. Azərbaycan ilə İtaliya arasında ticarət dövriyyəsi milyardlarla dollarla ölçülür və bu göstərici ildən-ilə artmaqdadır. İtaliya şirkətləri Azərbaycanda müxtəlif layihələrdə iştirak edir, xüsusilə tikinti, infrastruktur, energetika və sənaye sahələrində fəal mövqe tuturlar. Eyni zamanda, Azərbaycan da İtaliyada investisiya imkanlarını araşdırır və bu istiqamətdə qarşılıqlı maraq müşahidə olunur.
Humanitar və mədəni sahələrdə də əməkdaşlıq yüksələn xətlə inkişaf edir. İki ölkə arasında mədəniyyət günləri, sərgilər, konsertlər və təhsil proqramları təşkil olunur. Azərbaycanın zəngin mədəni irsi İtaliyada böyük maraq doğurur, eyni zamanda İtaliyanın incəsənət və memarlıq ənənələri Azərbaycanda yüksək qiymətləndirilir. Universitetlərarası əməkdaşlıq, tələbə mübadiləsi proqramları və birgə elmi layihələr də bu əlaqələrin mühüm hissəsini təşkil edir.
Bundan əlavə, müdafiə sənayesi, kənd təsərrüfatı, turizm və rəqəmsal iqtisadiyyat sahələrində də əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün real potensial mövcuddur. Xüsusilə “yaşıl enerji” və bərpa olunan enerji mənbələri üzrə əməkdaşlıq gələcək üçün prioritet istiqamətlərdən biri kimi qiymətləndirilir.
Görüş və mətbuat bəyanatları bir daha təsdiqlədi ki, Azərbaycan–İtaliya münasibətləri yalnız mövcud nailiyyətlərlə məhdudlaşmır, eyni zamanda böyük perspektivlərə malikdir. Qarşılıqlı hörmət, etimad və ortaq maraqlara əsaslanan bu tərəfdaşlıq gələcək illərdə daha da dərinləşəcək və həm ikitərəfli münasibətlərə, həm də daha geniş regional əməkdaşlığa mühüm töhfələr verəcək.
Fazil Məhəmmədov,
Pirallahı Rayon Ağsaqqallar Şurasının üzvü
👁 4 baxış