{"id":53807,"date":"2025-10-24T17:11:36","date_gmt":"2025-10-24T13:11:36","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=53807"},"modified":"2025-10-24T19:13:00","modified_gmt":"2025-10-24T15:13:00","slug":"az%c9%99rbaycan-qazaxistan-munasib%c9%99tl%c9%99rind%c9%99-numun%c9%99vi-model","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=53807","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan-Qazax\u0131stan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rind\u0259 n\u00fcmun\u0259vi model"},"content":{"rendered":"<p>Kas\u0131m-Jomart Tokayev v\u0259 \u0130lham \u018fliyevin s\u0259drliyi il\u0259 Astanada Qazax\u0131stan v\u0259 Az\u0259rbaycan Ali D\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 \u015euras\u0131n\u0131n ikinci iclas\u0131 ke\u00e7irilib \u00a0Sevindirici hald\u0131r ki, ikit\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fczr\u0259 kompleks proqram plana uy\u011fun icra edilir. Dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131n gedi\u015find\u0259 iqtisadi-ticari \u0259laq\u0259l\u0259rin geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirildi, raz\u0131l\u0131\u011fa g\u0259ldik ki, \u0259n yax\u0131n perspektivd\u0259 ikit\u0259r\u0259fli \u0259mt\u0259\u0259 d\u00f6vriyy\u0259sini ikiqat art\u0131raq v\u0259 onu 1 milyard dollara \u00e7atd\u0131raq. K\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, energetika, emal s\u0259nayesi, in\u015faat sektoru, r\u0259q\u0259msalla\u015fma sah\u0259l\u0259rind\u0259 b\u00f6y\u00fck imkanlar m\u00f6vcuddur.<\/p>\n<p>H\u0259r iki t\u0259r\u0259f m\u00fc\u015ft\u0259r\u0259k m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin yarad\u0131lmas\u0131na mara\u011f\u0131 ifad\u0259 etdi v\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli ir\u0259lil\u0259yi\u015fl\u0259r var. M\u0259s\u0259l\u0259n, transformatorlar\u0131n birg\u0259 istehsal\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil etm\u0259k planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. M\u0259nzil v\u0259 infrastruktur obyektl\u0259rinin tikintisi apar\u0131l\u0131r, g\u0259miqay\u0131rma sah\u0259sind\u0259 birg\u0259 layih\u0259l\u0259r haz\u0131rlan\u0131r. Perspektivli, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 faydal\u0131 layih\u0259l\u0259rin maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn Qazax\u0131stan-Az\u0259rbaycan birba\u015fa investisiyalar fondunun f\u0259aliyy\u0259tinin aktivl\u0259\u015fdirilm\u0259si q\u0259rara al\u0131n\u0131b. \u0130ki \u00f6lk\u0259nin i\u015fg\u00fczar dair\u0259l\u0259ri aras\u0131nda t\u0259maslar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 d\u0259 geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sinin z\u0259ruriliyi qeyd olunub. Bununla ba\u011fl\u0131 s\u0259f\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n Qazax\u0131stan-Az\u0259rbaycan biznes-forumu b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malikdir. Dan\u0131\u015f\u0131qlar zaman\u0131 infrastruktur layih\u0259l\u0259rinin x\u00fcsus\u0259n Trans-X\u0259z\u0259r Beyn\u0259lxalq N\u0259qliyyat Mar\u015frutu kimi m\u00fch\u00fcm strateji d\u0259hlizin realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 gedi\u015fi n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilib. Ke\u00e7\u0259n il bu mar\u015frut \u00fczr\u0259 y\u00fckda\u015f\u0131malar\u0131n h\u0259cmi 62 faiz art\u0131b v\u0259 4,5 milyon ton t\u0259\u015fkil edib. Bu ilin n\u0259tic\u0259l\u0259ri d\u0259 \u00fcmidvericidir, art\u0131m 2 faiz t\u0259\u015fkil edib. Xarici t\u0259r\u0259fda\u015flarla \u201cdar\u0131sqal yerl\u0259r\u201d adlanan probleml\u0259rin sinxron \u015f\u0259kild\u0259 aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131, d\u0259hliz boyunca uzunm\u00fcdd\u0259tli vahid tarifl\u0259rin m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yirik. S\u00f6zs\u00fcz ki, bu, s\u0259m\u0259r\u0259liliyi art\u0131racaq, b\u00fct\u00fcn mar\u015frut \u00fczr\u0259 fasil\u0259siz t\u0259dar\u00fckl\u0259ri t\u0259min ed\u0259c\u0259k v\u0259 bizim planla\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z kimi, y\u00fckda\u015f\u0131malar\u0131n h\u0259cmini 10 milyon tona \u00e7atd\u0131rma\u011fa imkan ver\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Bundan ba\u015fqa, limanlar\u0131m\u0131z\u0131n terminal g\u00fcc\u00fcn\u00fcn inki\u015faf\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259ti qeyd olunub. Qazax\u0131stan Aktauda konteyner hab\u0131 in\u015fa edir. \u018fl\u0259t liman\u0131nda y\u00fck terminal\u0131n\u0131n xarici, o c\u00fcml\u0259d\u0259n \u00e7inli t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 tikilm\u0259si yax\u015f\u0131 perspektivl\u0259r a\u00e7\u0131r. Dan\u0131\u015f\u0131qlar zaman\u0131 y\u00fckl\u0259rin ixrac\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yeni Trans-X\u0259z\u0259r b\u0259r\u0259 sisteminin yarad\u0131lmas\u0131 imkan\u0131 da m\u00fczakir\u0259 edilib.<\/p>\n<p>\u00d6lk\u0259l\u0259rimizin b\u00f6y\u00fck potensiala malik oldu\u011fu energetika sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirilib. Qazax\u0131stan neftinin Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan mar\u015frutu il\u0259 n\u0259qli \u00fczr\u0259 birg\u0259 i\u015fimizi m\u0259mnunluqla qeyd edir\u0259m. Ke\u00e7\u0259n il bu strateji xammal\u0131n Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259n tranziti t\u0259xmin\u0259n 1,5 milyon ton t\u0259\u015fkil edib. Yax\u0131n vaxtlarda bu h\u0259cmi art\u0131rmaq, h\u0259m d\u0259 xeyli art\u0131rmaq n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Rafiq A\u011fayev,<\/strong><\/p>\n<p><strong>Yeni Az\u0259rbaycan Partiyas\u0131<\/strong><\/p>\n<p><strong>C\u0259lilabad Rayon T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n s\u0259dr m\u00fcavini<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kas\u0131m-Jomart Tokayev v\u0259 \u0130lham \u018fliyevin s\u0259drliyi il\u0259 Astanada Qazax\u0131stan v\u0259 Az\u0259rbaycan Ali D\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 \u015euras\u0131n\u0131n ikinci iclas\u0131 ke\u00e7irilib \u00a0Sevindirici hald\u0131r ki, ikit\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fczr\u0259 kompleks proqram plana uy\u011fun icra edilir.&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":53603,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[55],"tags":[],"class_list":["post-53807","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53807","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=53807"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53807\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":53808,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53807\/revisions\/53808"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/53603"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=53807"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=53807"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=53807"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}