{"id":49758,"date":"2025-08-17T20:21:36","date_gmt":"2025-08-17T16:21:36","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=49758"},"modified":"2025-08-17T20:21:36","modified_gmt":"2025-08-17T16:21:36","slug":"az%c9%99rbaycanin-kartof-ixraci-43-faizd%c9%99n-cox-artib-b%c9%99s-yerli-bazarda-v%c9%99ziyy%c9%99t-nec%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=49758","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u0131n kartof ixrac\u0131 43 faizd\u0259n \u00e7ox art\u0131b &#8211; B\u0259s yerli bazarda v\u0259ziyy\u0259t nec\u0259dir?"},"content":{"rendered":"<header class=\"header\">\n<div class=\"custom-navbar d-flex up\">\n<div class=\"container\">\n<div class=\"custom-navbar-inner d-flex align-items-center\">\n<div class=\"custom-navbar-middle up\">\n<div class=\"custom-navbar-tags tag-area--slider\">\n<div class=\"swiper swiper-initialized swiper-horizontal swiper-free-mode swiper-android swiper-watch-progress swiper-backface-hidden\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/header>\n<div class=\"language-popup\"><\/div>\n<p><main class=\"main-area\"><\/p>\n<div class=\"custom-container rt-news-item\" data-url=\"https:\/\/oxu.az\/cemiyyet\/azerbaycanin-kartof-ixraci-43-faizden-cox-artib-bes-yerli-bazarda-veziyyet-necedir\">\n<div class=\"featured-container d-flex\">\n<div class=\"main-posts\">\n<div class=\"post-detail\">\n<div class=\"post-detail-header\">\n<div class=\"post-detail-img\">2025-ci ilin ilk yar\u0131s\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n kartof ixrac\u0131 k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131b. D\u00f6vl\u0259t G\u00f6mr\u00fck Komit\u0259sinin m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n, yanvar-iyun aylar\u0131 \u0259rzind\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259n 69 min tondan \u00e7ox kartof ixrac olunub. Bu, \u00f6t\u0259n ilin m\u00fcvafiq d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 43 faizd\u0259n \u00e7ox art\u0131m dem\u0259kdir. D\u0259y\u0259r bax\u0131m\u0131ndan is\u0259 ixrac yeddi milyon dollar artaraq 27.4 milyon AB\u015e dollar\u0131na \u00e7at\u0131b.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"post-detail-content\">\n<div class=\"post-detail-content-inner resize-area\">\n<p><strong><a href=\"http:\/\/Mecra.az\">Mecra.az<\/a> <\/strong>m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 &#8220;Kaspi&#8221; q\u0259zetinin m\u0259qal\u0259sini t\u0259qdim edir.<\/p>\n<p><strong>H\u0259m ixrac, h\u0259m d\u0259 idxal davam edir<\/strong><\/p>\n<p>Statistik m\u0259lumatlara n\u0259z\u0259r salark\u0259n, \u0259slind\u0259 h\u0259r \u015fey qaydas\u0131nda kimi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. H\u0259m m\u0259hsul bol olub, h\u0259m d\u0259 \u00f6lk\u0259y\u0259 \u0259lav\u0259 valyuta daxil olub. Amma ixracla yana\u015f\u0131, bu m\u0259hsulun idxal\u0131 da davam edib. B\u0259s \u00fcmumilikd\u0259 kartof bazar\u0131nda v\u0259ziyy\u0259t nec\u0259dir?<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"inner-photo\" src=\"https:\/\/images.oxu.az\/2025\/08\/17\/rBkItT6bjYU9WoNQQGfApGaV5BnsBEBDhicGzW2G:640.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"428\" \/><\/p>\n<div class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>2024-c\u00fc ild\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 kartof \u0259kinl\u0259rinin \u00fcmumi sah\u0259si 46 748.6 hektar t\u0259\u015fkil edib. Bu g\u00f6st\u0259rici 2023-c\u00fc ild\u0259 49 460.5, 2022-ci ild\u0259 is\u0259 54 min 775.7 hektar olub. \u00d6t\u0259n il \u00f6lk\u0259d\u0259 \u00fcmumilikd\u0259 927 381.7 ton kartof istehsal edilib. Onun da 48.3 min tonu xaric\u0259 ixrac edilib.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, \u00f6t\u0259n il Az\u0259rbaycana xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n 42 651.4 AB\u015e dollar\u0131 d\u0259y\u0259rind\u0259 149 206.0 ton kartof idxal edilib. Bu da kartofun orta g\u00f6mr\u00fck d\u0259y\u0259rinin t\u0259xmin\u0259n 285.85 AB\u015e dollar\u0131\/ton (0.29 AB\u015e dollar\u0131\/kq &#8211; 0.49 manat) olmas\u0131 dem\u0259kdir. Son bir ild\u0259 idxal edil\u0259n kartofun g\u00f6mr\u00fck d\u0259y\u0259rind\u0259 he\u00e7 bir d\u0259yi\u015fiklik olmay\u0131b. \u018fn \u00e7ox kartof \u0130randan (66 min ton), G\u00fcrc\u00fcstandan (24 min ton) v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n (10 min ton) idxal olunub.<\/p>\n<p>Xat\u0131rladaq ki, r\u0259smi \u0259rzaq balans\u0131nda \u00f6lk\u0259 \u0259halisinin illik kartof istehlak\u0131 840-845 min ton g\u00f6st\u0259rilir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"inner-photo\" src=\"https:\/\/images.oxu.az\/2025\/08\/17\/yHcI8QAejgAiBIb7vqk3UNThcfzMx3FdTv1TILZH:640.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"428\" \/><\/p>\n<p><strong>X\u0259rcl\u0259rin artmas\u0131 maya d\u0259y\u0259rini ciddi \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131r\u0131r<\/strong><\/p>\n<p>C\u0259lilabad rayonunda kartof \u0259kini il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan t\u0259cr\u00fcb\u0259li fermer Elman Mansurov bildirir ki, bu il m\u0259hsuldarl\u0131q pis olmasa da, x\u0259rcl\u0259rin artmas\u0131 qazanc\u0131 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 azald\u0131b: &#8220;M\u0259hsuldarl\u0131q \u0259sas\u0259n toxumun keyfiyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, b\u0259zi toxumlar hektara 20-25 ton m\u0259hsul verir, amma &#8220;Arizona&#8221; sortu il\u0259 35-40 tona q\u0259d\u0259r m\u0259hsul toplamaq olur. Lakin m\u0259s\u0259l\u0259 buras\u0131ndad\u0131r ki, bu m\u0259hsulu \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259kil\u0259n x\u0259rcl\u0259r ill\u0259r \u00f6nc\u0259si il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 art\u0131b&#8221;.<\/p>\n<p>Fermerin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, torpaq icar\u0259sind\u0259n tutmu\u015f, g\u00fcbr\u0259y\u0259, i\u015f\u00e7i q\u00fcvv\u0259sin\u0259, qabla\u015fd\u0131rmaya v\u0259 n\u0259qliyyata q\u0259d\u0259r b\u00fct\u00fcn x\u0259rcl\u0259r iki-\u00fc\u00e7 qat bahala\u015f\u0131b: &#8220;Torpaq icar\u0259si \u0259vv\u0259ll\u0259r 500-600 manat idi, indi 1 000-1 200 manata qalx\u0131b. El aras\u0131nda &#8220;q\u0131rm\u0131z\u0131 g\u00fcbr\u0259&#8221; deyil\u0259n &#8220;Nitroammofoska&#8221; g\u00fcbr\u0259si \u0259vv\u0259ll\u0259r 11 manat 50 q\u0259piy\u0259 sat\u0131l\u0131rd\u0131sa, bu il biz onu 40 manata ald\u0131q. Azot g\u00fcbr\u0259si 30 manata ba\u015fa g\u0259ldi. \u0130\u015f\u00e7i q\u00fcvv\u0259si d\u0259 bahala\u015f\u0131b. Vaxtil\u0259 sah\u0259d\u0259 qad\u0131nlar g\u00fcnd\u0259lik 15 manata i\u015fl\u0259yirdil\u0259rs\u0259, bu il 25-30 manat ist\u0259yirl\u0259r&#8221;. Fermerin dediyin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu x\u0259rcl\u0259r\u0259 kartof y\u0131\u011f\u0131m\u0131 zaman\u0131 istifad\u0259 olunan materiallar da \u0259lav\u0259 olunur: &#8220;M\u0259s\u0259l\u0259n, ka\u011f\u0131z kis\u0259l\u0259r v\u0259 yap\u0131\u015fqan lentl\u0259rin qiym\u0259ti d\u0259 k\u0259skin bahala\u015f\u0131b. Ke\u00e7\u0259n il ka\u011f\u0131z kis\u0259nin bir \u0259d\u0259dini 55-60 q\u0259piy\u0259 al\u0131rd\u0131qsa, bu il 75-80 q\u0259pik oldu. Yap\u0131\u015fqan lentin qutusunu \u0259vv\u0259l 90-100 manata al\u0131rd\u0131q, bu il 120-130 manata ald\u0131q. Suvarma aparan f\u0259hl\u0259 bir g\u00fcn\u00fc 20 manata i\u015fl\u0259yirdi, indi 35-40 manat ist\u0259yir v\u0259 s. Bu is\u0259 m\u0259hsulun maya d\u0259y\u0259rini ciddi \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131r\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"inner-photo\" src=\"https:\/\/images.oxu.az\/2025\/08\/17\/rgEifpVzFz6qsCnN3qktbkwQYnwcX1nO6dS1rkPz:640.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"428\" \/><\/p>\n<p><strong>Xarici bazarlar \u0259sas \u00fcmid yeridir<\/strong><\/p>\n<p>Fermerl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas \u00fcmid ixrac bazarlar\u0131 olsa da, burada da v\u0259ziyy\u0259t \u00fcr\u0259ka\u00e7an deyil. H\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz deyir ki, n\u0259qliyyat x\u0259rcl\u0259ri v\u0259 g\u00f6mr\u00fck r\u00fcsumlar\u0131 art\u0131b. Amma yen\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan kartof istehsal\u00e7\u0131lar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn xarici bazarlar yegan\u0259 \u00fcmid yeridir: &#8220;\u018fg\u0259r Rusiya, Ukrayna, G\u00fcrc\u00fcstan bazarlar\u0131 olmasa, biz batar\u0131q. Ke\u00e7\u0259n il daha \u00e7ox m\u0259hsul ixrac ed\u0259 bilmi\u015fdik. Bu il n\u0259qliyyat v\u0259 logistika x\u0259rcl\u0259rinin artmas\u0131 bizi geriy\u0259 sald\u0131. B\u0259z\u0259n Rusiya il\u0259 problem ya\u015fan\u0131r, m\u0259hsulu g\u00f6nd\u0259r\u0259 bilmirik. Onda m\u0259cbur yerli bazarda sat\u0131r\u0131q. Amma qiym\u0259t d\u0259rhal d\u00fc\u015f\u00fcr. M\u0259s\u0259l\u0259n, bu yax\u0131nlarda Rusiya il\u0259 problem olanda kartofun topdansat\u0131\u015f qiym\u0259ti yerli bazarda 35-40 q\u0259piy\u0259 q\u0259d\u0259r enmi\u015fdi&#8221;.<\/p>\n<p>Elman Mansurov vur\u011fulay\u0131r ki, artan x\u0259rcl\u0259r m\u0259hsulun qiym\u0259tin\u0259 \u0259lav\u0259 olunsa da, bazar qiym\u0259tl\u0259ri bu d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri \u0259ks etdirmir. Fermerl\u0259r z\u0259r\u0259r\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qal\u0131rlar: &#8220;Aprelin sonu, may\u0131n \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 kartofun topdansat\u0131\u015f qiym\u0259ti 1 manat 20 q\u0259piy\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. Sonra 80 q\u0259piy\u0259, daha sonra is\u0259 a\u00e7\u0131q sah\u0259l\u0259rd\u0259 y\u0131\u011f\u0131m ba\u015flayanda 60 q\u0259piy\u0259 q\u0259d\u0259r ucuzla\u015fd\u0131. H\u0259r tonun x\u0259rci 12-13 min manata ba\u015fa g\u0259lir. 60 q\u0259pikl\u0259 satanda hektardan ancaq 2-3 min manat qazanc qal\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"inner-photo\" src=\"https:\/\/images.oxu.az\/2025\/08\/17\/VRV6Uhn6yB3FsT9I8CYGmHC3esMlIE5lsa6gbtGB:640.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"428\" \/><\/p>\n<p><strong>\u0130stehsalda qeyri-b\u0259rab\u0259r paylanma<\/strong><\/p>\n<p>\u0130qtisad\u00e7\u0131-ekspert Akif N\u0259sirli hesab edir ki, kartof bazar\u0131ndak\u0131 dal\u011falanmalar d\u0259rin struktur probleml\u0259rinin n\u0259tic\u0259sidir: &#8220;\u0130stehsal t\u0259qvim\u0259 g\u00f6r\u0259 qeyri-b\u0259rab\u0259r paylan\u0131b. Yaz v\u0259 pay\u0131zda bolluq olur, m\u0259hsul bir anda bazara \u00e7\u0131x\u0131r. \u00c7\u00fcnki saxlama infrastrukturu z\u0259ifdir. Haz\u0131rk\u0131 d\u00f6vrd\u0259 60-70 faiz bazar pay\u0131 yerli kartofa m\u0259xsusdur. Bu tendensiya pay\u0131za do\u011fru da d\u0259st\u0259kl\u0259n\u0259c\u0259k. Amma q\u0131\u015fa do\u011fru yerli m\u0259hsulun bazar pay\u0131 \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 azal\u0131r v\u0259 bazar\u0131n 70 faizini idxal kartofu tutur&#8221;. O, b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 soyuducu anbarlar\u0131n tikilm\u0259sini v\u0259 d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yinin art\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259klif edir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"inner-photo\" src=\"https:\/\/images.oxu.az\/2025\/08\/17\/kjODoCZOz8p42WArr6gNedlWdAcwt8twbUlUWboL:640.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"428\" \/><\/p>\n<p><strong>&#8220;\u018fvv\u0259l ixrac, sonra daxili bazar&#8221;<\/strong><\/p>\n<p>K\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssisi Mircavid H\u0259s\u0259nov is\u0259 bildirir ki, Az\u0259rbaycan\u0131n kartofu, x\u00fcsusil\u0259 Rusiyada brend m\u0259hsul kimi tan\u0131n\u0131r v\u0259 orada baha sat\u0131l\u0131r: &#8220;Bizd\u0259 istehsal kifay\u0259t q\u0259d\u0259rdir. Amma m\u0259hsul ilk olaraq ixrac olunur. Bu is\u0259 o dem\u0259kdir ki, daxili bazar ikinci plana ke\u00e7ir. Halbuki, istehsal h\u0259cmi el\u0259 s\u0259viyy\u0259d\u0259dir ki, \u0259g\u0259r ixrac olmasa, \u00f6lk\u0259 \u0259halisinin t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131 tam \u00f6d\u0259m\u0259k olar. Problem ondad\u0131r ki, t\u0259l\u0259bat var, h\u0259cm d\u0259 var, amma mal xaric\u0259 getdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 yerli bazar bo\u015f qal\u0131r&#8221;.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/main><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; 2025-ci ilin ilk yar\u0131s\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n kartof ixrac\u0131 k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131b. D\u00f6vl\u0259t G\u00f6mr\u00fck Komit\u0259sinin m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n, yanvar-iyun aylar\u0131 \u0259rzind\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259n 69 min tondan \u00e7ox kartof ixrac olunub. Bu, \u00f6t\u0259n ilin&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":49759,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[61],"tags":[],"class_list":["post-49758","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-iqtisadiyyat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49758","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49758"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49758\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49760,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49758\/revisions\/49760"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/49759"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49758"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49758"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49758"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}