{"id":44618,"date":"2025-05-22T06:38:19","date_gmt":"2025-05-22T02:38:19","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=44618"},"modified":"2025-05-22T14:56:46","modified_gmt":"2025-05-22T10:56:46","slug":"az%c9%99rbaycan-macaristan-munasib%c9%99tl%c9%99ri-strateji-t%c9%99r%c9%99fdasliq-etibarli-mutt%c9%99fiqlik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=44618","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u2013Macar\u0131stan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri: strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q, etibarl\u0131 m\u00fctt\u0259fiqlik"},"content":{"rendered":"<p>Son ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan il\u0259 Macar\u0131stan aras\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r keyfiyy\u0259tc\u0259 yeni v\u0259 daha y\u00fcks\u0259k bir m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoyub. Bu y\u00fcks\u0259li\u015f, h\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin liderl\u0259ri aras\u0131nda formala\u015fan s\u0259mimi dostluq v\u0259 g\u00fccl\u00fc siyasi irad\u0259nin bariz n\u0259tic\u0259si kimi qiym\u0259tl\u0259ndiril\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev Macar\u0131stan\u0131n paytaxt\u0131 Budape\u015ftd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n D\u00f6vl\u0259t Ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n qeyri-r\u0259smi Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 zaman\u0131 bildirib ki, Az\u0259rbaycan il\u0259 Macar\u0131stan aras\u0131nda \u0259laq\u0259l\u0259rin dinamik inki\u015faf\u0131 m\u0259mnunluq do\u011furur. Eyni \u00e7\u0131x\u0131\u015fda d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 vur\u011fulay\u0131b ki, bu, onun Macar\u0131stana alt\u0131nc\u0131 s\u0259f\u0259ridir. Macar\u0131stan\u0131n Ba\u015f naziri Viktor Orban is\u0259 Az\u0259rbaycana art\u0131q yeddi d\u0259f\u0259 s\u0259f\u0259r edib. Bu intensiv qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 s\u0259f\u0259rl\u0259r v\u0259 s\u0131x siyasi t\u0259maslar dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, Macar\u0131stan Az\u0259rbaycan\u0131n etibarl\u0131 v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli strateji t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan v\u0259 Macar\u0131stan bir \u00e7ox bax\u0131mdan bir-birin\u0259 b\u0259nz\u0259r x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malikdir. Tarixi k\u00f6kl\u0259ri ox\u015far olan bu iki xalq \u0259hali say\u0131 v\u0259 \u0259razi \u00f6l\u00e7\u00fcl\u0259ri bax\u0131m\u0131ndan da yax\u0131n g\u00f6st\u0259ricil\u0259r\u0259 sahibdir. H\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin a\u00e7\u0131q d\u0259niz\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131n\u0131n olmamas\u0131 onlar\u0131 regional v\u0259 beyn\u0259lxalq n\u0259qliyyat v\u0259 enerji layih\u0259l\u0259rind\u0259 f\u0259al \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa vadar edir. Bundan ba\u015fqa, h\u0259m Az\u0259rbaycan, h\u0259m d\u0259 Macar\u0131stan Rusiya\u2013Ukrayna m\u00fcharib\u0259sinin co\u011frafi yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndan qaynaqlanan t\u0259sirl\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 hiss ed\u0259n d\u00f6vl\u0259tl\u0259rdir. Bel\u0259 bir geosiyasi reall\u0131q fonunda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259 m\u00fcbadil\u0259si h\u0259r zamank\u0131ndan daha b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. B\u00fct\u00fcn bu amill\u0259r fonunda ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, Az\u0259rbaycan v\u0259 Macar\u0131stan\u0131 yaln\u0131z co\u011frafi m\u0259saf\u0259 ay\u0131r\u0131r. \u018fv\u0259zind\u0259 is\u0259 onlar\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n g\u00fccl\u00fc tarixi, m\u0259d\u0259ni v\u0259 siyasi ba\u011flar m\u00f6vcuddur. \u018fn \u00f6n\u0259mlisi is\u0259 odur ki, h\u0259r iki \u00f6lk\u0259 bir-birinin suverenliyini v\u0259 \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc tan\u0131y\u0131r, beyn\u0259lxalq platformalarda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 d\u0259st\u0259k g\u00f6st\u0259rm\u0259kl\u0259 n\u00fcmun\u0259vi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q n\u00fcmayi\u015f etdirirl\u0259r.<\/p>\n<p>\u0130ki \u00f6lk\u0259ni birl\u0259\u015fdir\u0259n m\u00fch\u00fcm platformalardan biri d\u0259 T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan bu t\u0259\u015fkilat\u0131n qurucu \u00fczvl\u0259rind\u0259n biridir. Macar\u0131stan is\u0259 t\u0259\u015fkilatda m\u00fc\u015fahid\u0259\u00e7i statusu il\u0259 t\u0259msil olunur. Bu statusa baxmayaraq, Macar\u0131stan TDT-nin ikinci qeyri-r\u0259smi Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 ev sahibliyi ed\u0259r\u0259k t\u0259\u015fkilata verdiyi \u00f6n\u0259mi v\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 mara\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 ortaya qoyur. Qeyd ed\u0259k ki, 21 May 2025-ci il tarixd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n qeyri-r\u0259smi Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev, Qazax\u0131stan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti Kas\u0131m-Jomart Tokayev, Q\u0131r\u011f\u0131z Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti Sad\u0131r Japarov, T\u00fcrkiy\u0259 Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan, \u00d6zb\u0259kistan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u015eavkat Mirziyoyev i\u015ftirak etdil\u0259r. G\u00f6r\u00fc\u015f n\u0259tic\u0259sind\u0259 71 b\u0259ndd\u0259n ibar\u0259t B\u0259yannam\u0259 imzaland\u0131. S\u00f6z\u00fcged\u0259n B\u0259yannam\u0259d\u0259 Macar\u0131stan\u0131n TDT-y\u0259 \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259r aras\u0131nda \u00e7ox\u015fax\u0259li \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 olan \u0259zmi y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirildi v\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259\u00e7i \u00f6lk\u0259 Macar\u0131stan t\u0259r\u0259find\u0259n ilk d\u0259f\u0259 ke\u00e7iril\u0259n TDT-nin qeyri-r\u0259smi Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 veril\u0259n b\u00f6y\u00fck d\u0259y\u0259r vur\u011fuland\u0131.<\/p>\n<p>Bu kontekstd\u0259 d\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131, 20 may 2025-ci il tarixind\u0259 Macar\u0131stan\u0131n Ba\u015f naziri Viktor Orban\u0131n d\u0259v\u0259ti il\u0259 Macar\u0131stana i\u015fg\u00fczar s\u0259f\u0259r etdi. S\u0259f\u0259rin ilk g\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan Prezidenti V.Orbanla h\u0259m m\u0259hdud, h\u0259m d\u0259 geni\u015f t\u0259rkibli g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r ke\u00e7irdi, ard\u0131nca is\u0259 h\u0259r iki lider m\u0259tbuata b\u0259yanatlarla \u00e7\u0131x\u0131\u015f etdi. Veril\u0259n b\u0259yanatlar \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259li \u0259laq\u0259l\u0259rd\u0259n v\u0259 xalqlar aras\u0131nda m\u00f6vcud olan tarixi, m\u0259d\u0259ni b\u0259nz\u0259rlikl\u0259rd\u0259n b\u0259hs olunub. G\u00f6r\u00fc\u015fd\u0259, h\u0259m\u00e7inin, Az\u0259rbaycan-Erm\u0259nistan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri v\u0259 g\u00f6zl\u0259nil\u0259n s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259sinin \u0259h\u0259miyy\u0259ti x\u00fcsusi vur\u011fulan\u0131b. T\u0259r\u0259fl\u0259r energetika sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n u\u011furla davam etdiyini qeyd edibl\u0259r. Macar\u0131stan\u0131n m\u00fcst\u0259qil v\u0259 milli maraqlara \u0259saslanan siyas\u0259ti, Az\u0259rbaycan\u0131n da eyni prinsipl\u0259rl\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259si fonunda, iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda siyasi v\u0259 strateji uy\u011funlu\u011fun d\u0259rinl\u0259\u015fdiyi bir daha t\u0259sdiql\u0259nib. Bel\u0259likl\u0259, Az\u0259rbaycan v\u0259 Macar\u0131stan t\u0259kc\u0259 diplomatik t\u0259r\u0259fda\u015f deyil, h\u0259m d\u0259 ortaq d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 h\u00f6rm\u0259t\u0259 v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli strateji maraqlara \u0259saslanan etibarl\u0131 m\u00fctt\u0259fiql\u0259rdir.<\/p>\n<p>\u00dclk\u0259r Mirz\u0259m\u0259tova<\/p>\n<p>YAP Pirallah\u0131 rayon t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n f\u0259al\u0131<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan il\u0259 Macar\u0131stan aras\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r keyfiyy\u0259tc\u0259 yeni v\u0259 daha y\u00fcks\u0259k bir m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoyub. Bu y\u00fcks\u0259li\u015f, h\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin liderl\u0259ri aras\u0131nda formala\u015fan s\u0259mimi dostluq v\u0259 g\u00fccl\u00fc siyasi irad\u0259nin&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":44619,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[55],"tags":[],"class_list":["post-44618","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44618","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=44618"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44618\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44620,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44618\/revisions\/44620"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/44619"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=44618"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=44618"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=44618"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}