{"id":40229,"date":"2025-02-24T09:10:37","date_gmt":"2025-02-24T05:10:37","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=40229"},"modified":"2025-02-24T12:30:51","modified_gmt":"2025-02-24T08:30:51","slug":"xocali-soyqirimi-s%c9%99rh%c9%99d-tanimayan-b%c9%99s%c9%99ri-faci%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=40229","title":{"rendered":"Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 s\u0259rh\u0259d tan\u0131mayan b\u0259\u015f\u0259ri faci\u0259dir"},"content":{"rendered":"<p><strong>Tarix boyu \u00e7ox faci\u0259l\u0259r ya\u015fay\u0131b xalq\u0131m\u0131z. Bu, n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7\u0259tin olsa da, \u0259zmimiz he\u00e7 vaxt sars\u0131lmay\u0131b, ruhumuz istila\u00e7\u0131lara, q\u0259sbkarlara qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259r zaman haz\u0131r olub. T\u0259bii ki, bu m\u00fcbariz\u0259l\u0259rd\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n igid o\u011ful v\u0259 q\u0131zlar\u0131 \u00f6z canlar\u0131ndan ke\u00e7m\u0259kl\u0259, torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 ya\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259nd\u0259n qoruyub. Bu g\u00fcn Erm\u0259nistan adlanan d\u00f6vl\u0259tin \u0259razil\u0259ri m\u0259hz Az\u0259rbaycan\u0131n tarixi torpaqlar\u0131 hesab\u0131na formala\u015f\u0131b. \u00d6t\u0259n \u0259srin 90-c\u0131 ill\u0259rind\u0259n ba\u015flayaraq, Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131n i\u015f\u011fal\u0131n\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131na m\u0259qs\u0259d qoyan erm\u0259nil\u0259r \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcharib\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131lar. Tarix\u0259 I Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si kimi d\u00fc\u015f\u0259n m\u00fcnaqi\u015f\u0259 alovland\u0131. \u00d6z havadarlar\u0131ndan g\u00fcc alan d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259r \u0259razil\u0259rimizin 20 faizini i\u015f\u011fal etm\u0259y\u0259 nail oldular. Tarixin f\u0259rqli zamanlar\u0131nda oldu\u011fu kimi, bu d\u0259f\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n q\u0259hr\u0259man o\u011ful v\u0259 q\u0131zlar\u0131 v\u0259t\u0259nin m\u00fcdafi\u0259sin\u0259 qalxd\u0131lar, d\u00f6y\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r, \u015f\u0259hid oldular.<\/strong><\/p>\n<p>Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 I Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si zaman\u0131 Az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ir\u0259d\u0259sini q\u0131rmaq, ruhdan salmaq, torpaqlar\u0131n\u0131n azadl\u0131\u011f\u0131 u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259d\u0259n \u00e7\u0259kindirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri v\u0259h\u015filikl\u0259r z\u0259ncirinin bir halqas\u0131 idi. Q\u0259tliamlar\u0131n x\u00fcsusi q\u0259ddarl\u0131qlarla t\u00f6r\u0259dilm\u0259si dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, bu soyq\u0131r\u0131m\u0131 hadis\u0259si planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259kl\u0259, h\u0259m d\u0259 m\u0259n\u0259vi terror hadis\u0259si idi. Bel\u0259 bir akt\u0131, yaln\u0131z g\u00f6z\u00fcn\u00fc qanl\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilik p\u0259rd\u0259si \u00f6rtm\u00fc\u015f ruhsuz, \u00fcr\u0259ksiz varl\u0131qlar t\u00f6r\u0259d\u0259 bil\u0259r. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, tarixd\u0259 el\u0259 hadis\u0259l\u0259r var ki, onlar\u0131n insanlar t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dildiyin\u0259 inanmaq olmur. \u00c7\u00fcnki, insan a\u011fl\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si onu q\u0259bul ed\u0259 bilmir. Soyq\u0131r\u0131m\u0131 t\u00f6r\u0259d\u0259nl\u0259r Xocal\u0131 sakinl\u0259rini misli g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f q\u0259ddarl\u0131qla \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015f, diri-diri yand\u0131rm\u0131\u015f, ba\u015flar\u0131n\u0131n d\u0259risini soymu\u015f, g\u00f6zl\u0259rini \u00e7\u0131xarm\u0131\u015fd\u0131lar. Bu soyq\u0131r\u0131m\u0131 akt\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 b\u0259zi ail\u0259l\u0259r b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u0259 m\u0259hv edilib, m\u00fclki \u0259hali g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f q\u0259ddarl\u0131qla q\u0259tl\u0259 yetirilib, \u0259sir g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259nl\u0259r\u0259 amans\u0131z i\u015fg\u0259nc\u0259 verilib. Tarixi abid\u0259l\u0259ri il\u0259 f\u0259rql\u0259n\u0259n, Az\u0259rbaycan tarixinin \u00f6yr\u0259nilm\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb ed\u0259n q\u0259dim m\u0259d\u0259niyy\u0259t\u0259, strateji \u00f6n\u0259m\u0259 malik Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri, s\u00f6z\u00fcn \u0259sl m\u0259nas\u0131nda, xarabal\u0131\u011fa \u00e7evrilib.<\/p>\n<p>Soyq\u0131r\u0131m etnik, irqi, dini v\u0259 ya milli qrupun d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f v\u0259 sistematik \u015f\u0259kild\u0259 tam v\u0259 ya qism\u0259n m\u0259hv edilm\u0259si oldu\u011fundan erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 da m\u0259hz bu m\u0259qs\u0259di da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131. B\u00fct\u00fcn tarixi d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 soyq\u0131r\u0131m b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin amans\u0131z b\u00f6y\u00fck itkisi say\u0131l\u0131b. Beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131na g\u00f6r\u0259, soyq\u0131r\u0131m\u0131 t\u00f6r\u0259tmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin cinay\u0259t m\u00fchakim\u0259si v\u0259 c\u0259zaland\u0131r\u0131lmas\u0131 lab\u00fcdd\u00fcr. Erm\u0259nil\u0259rin az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fcd\u00fcl\u0259n soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259tinin tarixi \u0259srl\u0259ri \u0259hat\u0259 edir. Odur ki, erm\u0259nil\u0259r t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri cinay\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259, beyn\u0259lxalq trubunalardan m\u00fchakim\u0259 olunmal\u0131 v\u0259 i\u00e7 \u00fczl\u0259ri d\u00fcnya ictmaiyy\u0259tin\u0259 t\u0259qdim edilm\u0259lidir. D\u00fcnya tarixind\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r q\u0259tliamlar, soyq\u0131r\u0131mlar olsa da, Az\u0259rbaycanda ba\u015f ver\u0259n Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 yan\u0131nda s\u00f6n\u00fck g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bir gec\u0259d\u0259 insanlar\u0131n v\u0259h\u015fic\u0259sin\u0259 m\u0259hvi, \u015f\u0259h\u0259rin yerl\u0259-yeksan edilm\u0259si insanl\u0131\u011fa s\u0131\u011fmayan v\u0259h\u015filiyin t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. U\u015faq, qoca v\u0259 hamil\u0259 qad\u0131nlara qar\u015f\u0131 q\u0259ddarl\u0131q insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f b\u0259\u015f\u0259ri cinay\u0259tdir. Beyn\u0259lxalq h\u00fcququn norma v\u0259 prinsipl\u0259rinin, insan h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n\u0131n k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 v\u0259 kobudcas\u0131na pozulmas\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259rinin v\u0259 onlar\u0131n havadarlar\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 uzun m\u00fcdd\u0259t davam ed\u0259n etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259tinin daha bir d\u0259h\u015f\u0259tli n\u00fcmun\u0259sidir. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 insanl\u0131q tarixind\u0259 silinm\u0259z bir qanl\u0131 l\u0259k\u0259 olaraq qalacaq. Bu faci\u0259nin t\u0259\u015fviqat\u0131 s\u0259rh\u0259d tan\u0131mamal\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar bu d\u0259h\u015f\u0259ti unutduqda, tarixin t\u0259krar olunma ehtimal\u0131 daha da art\u0131r. H\u0259r il fevral\u0131n 26-da t\u0259\u015fkil edil\u0259n an\u0131m t\u0259dbirl\u0259ri, &#8220;Ana haray\u0131&#8221; abid\u0259sinin \u00f6n\u00fcnd\u0259 topla\u015fan insan izdiham\u0131 bu faci\u0259nin n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox insan\u0131 narahat etdiyinin bariz n\u00fcmun\u0259sidir. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 t\u0259k bir xalq\u0131n deyil, b\u00fct\u00fcn insanl\u0131\u011f\u0131n faci\u0259sidir. G\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r bu tarixd\u0259n d\u0259rs \u00e7\u0131xarmal\u0131, b\u0259nz\u0259r faci\u0259l\u0259rin t\u0259krar olunmamas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131rlar. Unutmaq, d\u0259h\u015f\u0259tin t\u0259krarlanmas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r!<\/p>\n<p><strong><em>H\u0259c\u0259r Ramazanova,<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Pirallah\u0131 rayonu, 186 \u2116li tam orta m\u0259kt\u0259bin m\u0259kt\u0259bd\u0259nk\u0259nar v\u0259\u00a0 <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>sinifd\u0259nxaric t\u0259rbiy\u0259 i\u015fi \u00fczr\u0259 t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131s\u0131<\/em><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tarix boyu \u00e7ox faci\u0259l\u0259r ya\u015fay\u0131b xalq\u0131m\u0131z. Bu, n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7\u0259tin olsa da, \u0259zmimiz he\u00e7 vaxt sars\u0131lmay\u0131b, ruhumuz istila\u00e7\u0131lara, q\u0259sbkarlara qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259r zaman haz\u0131r olub. T\u0259bii ki, bu m\u00fcbariz\u0259l\u0259rd\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":40230,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[],"class_list":["post-40229","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-qarabag"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40229","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=40229"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40229\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":40231,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40229\/revisions\/40231"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/40230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=40229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=40229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=40229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}