{"id":29341,"date":"2024-06-01T23:23:25","date_gmt":"2024-06-01T19:23:25","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=29341"},"modified":"2024-06-01T23:23:25","modified_gmt":"2024-06-01T19:23:25","slug":"usaqlari-yaxsi-boyutm%c9%99yin-%c9%99n-yaxsi-yolu-onlari-sevindirm%c9%99kdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=29341","title":{"rendered":"\u201cU\u015faqlar\u0131 yax\u015f\u0131 b\u00f6y\u00fctm\u0259yin \u0259n yax\u015f\u0131 yolu onlar\u0131 sevindirm\u0259kdir\u201d"},"content":{"rendered":"<p>\u201c\u0130nsan h\u00fcquqlar\u0131na h\u00f6rm\u0259t u\u015faqlara m\u00fcnasib\u0259td\u0259n ba\u015flay\u0131r. M\u0259lum oldu\u011fu kimi 1 iyun &#8211; U\u015faqlar\u0131n Beyn\u0259lxalq M\u00fcdafi\u0259si G\u00fcn\u00fcn\u00fcn qeyd olunmas\u0131 1950-ci ild\u0259 Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Ba\u015f Assambleyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259rara al\u0131n\u0131b. D\u00fcnyan\u0131n \u0259ks\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 oldu\u011fu kimi, bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda da qeyd edilir\u201d.<\/p>\n<p>Bunu M\u0259cra.az-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda t\u0259hsil eksperti Nadir \u0130srafilov deyib.<\/p>\n<p>O, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 u\u015faq h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn add\u0131mlar at\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib:<\/p>\n<p>\u201c\u00d6lk\u0259mizd\u0259 u\u015faqlar\u0131n sa\u011flam, h\u0259rt\u0259r\u0259fli, V\u0259t\u0259n\u0259 layiqli \u00f6vladlar kimi b\u00f6y\u00fcm\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r c\u00fcr \u015f\u0259rait yarad\u0131l\u0131b. 1993-c\u00fc ild\u0259n sonra s\u00f6z\u00fcged\u0259n sah\u0259nin f\u0259aliyy\u0259tini t\u0259nziml\u0259y\u0259n milli qanunvericiliyin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 ard\u0131c\u0131l islahatlar\u0131n apar\u0131lmas\u0131nda da \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rib. 1999-cu ild\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 BMT-nin \u201cU\u015faq H\u00fcquqlar\u0131 haqq\u0131nda\u201d Konvensiyas\u0131n\u0131n m\u00fcdd\u0259alar\u0131n\u0131 \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259ks etdir\u0259n \u201cU\u015faq H\u00fcquqlar\u0131 haqq\u0131nda\u201d Qanun q\u0259bul edilib.<br \/>\n\u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin dediyi kimi \u201cU\u015faqlar bizim g\u0259l\u0259c\u0259yimizdir, g\u0259l\u0259c\u0259yimizi n\u0259 c\u00fcr t\u0259rbiy\u0259 ed\u0259c\u0259yiks\u0259, \u00f6lk\u0259mizin, mill\u0259timizin, d\u00f6vl\u0259timizin sabah\u0131 bundan as\u0131l\u0131 olacaqd\u0131r\u201d. Prezident \u0130lham \u018fliyev d\u0259 u\u015faqlar\u0131n sa\u011flam v\u0259 firavan b\u00f6y\u00fcm\u0259sini, onlar\u0131n rifah\u0131n\u0131n y\u00fcks\u0259ldilm\u0259sini d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259tinin ba\u015fl\u0131ca v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259n biri kimi m\u00fc\u0259yy\u0259n edib. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 qeyd edib ki, Az\u0259rbaycanda u\u015faq h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 qanunvericilikl\u0259 t\u0259nziml\u0259nir, u\u015faqlar\u0131n sosial m\u00fcdafi\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar konkret t\u0259dbirl\u0259r v\u0259 d\u00f6vl\u0259t proqramlar\u0131 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirilir.<br \/>\nAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n \u201cU\u015faq h\u00fcquqlar\u0131 haqq\u0131nda\u201d, &#8220;Valideynl\u0259rini itirmi\u015f v\u0259 valideyn himay\u0259sind\u0259n m\u0259hrum olmu\u015f u\u015faqlar\u0131n sosial m\u00fcdafi\u0259si haqq\u0131nda&#8221; qanunlar\u0131 da m\u0259hz 90-c\u0131 ill\u0259rin ikinci yar\u0131s\u0131nda q\u0259bul olunub. H\u0259min vaxtlardan sonra \u00f6lk\u0259d\u0259 q\u0259bul olunan v\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n onlarca d\u00f6vl\u0259t proqram\u0131 u\u015faqlarla ba\u011fl\u0131 b\u00fct\u00fcn probleml\u0259rin h\u0259llin\u0259 y\u00f6n\u0259ldilmi\u015f vahid bir siyas\u0259ti realla\u015fd\u0131r\u0131r. \u0130cma \u0259sasl\u0131 qruplar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131, m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r haz\u0131rl\u0131q qruplar\u0131 \u015f\u0259b\u0259k\u0259sinin geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si, m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 g\u00fcn\u00fc uzad\u0131lm\u0131\u015f qruplar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 yay m\u0259kt\u0259bl\u0259rinin t\u0259\u015fkil edilm\u0259si, T\u0259hsil Nazirliyi v\u0259 &#8220;Z\u0259f\u0259r&#8221; \u015e\u0259hid Ail\u0259l\u0259rin\u0259 D\u0259st\u0259k \u0130ctimai Birliyinin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 U\u015faqlar\u0131n Beyn\u0259lxalq M\u00fcdafi\u0259si G\u00fcn\u00fcn\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f &#8220;Biz Z\u0259f\u0259rin \u00f6vladlar\u0131y\u0131q&#8221; adl\u0131 t\u0259dbir\u0259 \u015f\u0259hid \u00f6vlad\u0131n\u0131n qat\u0131lmas\u0131 v\u0259 dig\u0259r t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r t\u0259hsil siyas\u0259timizd\u0259 u\u015faqlara n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 \u00f6n\u0259m verilm\u0259sinin bariz n\u00fcmun\u0259sidir.<br \/>\nLakin g\u0259lin g\u00f6r\u0259k b\u00fct\u00fcn u\u015faq v\u0259 valideynl\u0259rimiz \u00f6z h\u00fcquq v\u0259 v\u0259zif\u0259l\u0259rini laz\u0131m\u0131nca bilirl\u0259rmi?<br \/>\nBiz u\u015faqlar\u0131m\u0131z\u0131 sa\u011flam b\u00f6y\u00fcd\u0259 bilirikmi? Valideyn v\u0259 \u015fagirdl\u0259rin bir \u00e7oxu n\u0259inki Konvensiyan\u0131n m\u00fcdd\u0259alar\u0131n\u0131, h\u0259tta \u201c\u00dcmumt\u0259hsil m\u0259kt\u0259binin N\u00fcmun\u0259vi Nizamnam\u0259si\u201d il\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fmi\u015f \u00f6z h\u00fcquq v\u0259 v\u0259zif\u0259l\u0259rini bel\u0259 laz\u0131m\u0131nca bilmirl\u0259r. Konvensiyada valideynin, d\u00f6vl\u0259tin h\u0259r bir u\u015fa\u011f\u0131n h\u00fcquq v\u0259 m\u0259suliyy\u0259ti konkret \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b. Bel\u0259 ki, Konvensiyan\u0131n 18-ci madd\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n \u201cValideynl\u0259r u\u015fa\u011f\u0131n t\u0259rbiy\u0259si v\u0259 inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas m\u0259suliyy\u0259ti birlikd\u0259 da\u015f\u0131y\u0131rlar.\u201d 19-cu madd\u0259y\u0259 \u0259sas\u0259n is\u0259, \u201cD\u00f6vl\u0259t u\u015fa\u011f\u0131 fiziki, yaxud psixoloji zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131n, t\u0259hqirin v\u0259 ya sui-istifad\u0259nin, qay\u011f\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n v\u0259 ya etinas\u0131z m\u00fcnasib\u0259tin, kobud r\u0259ftar\u0131n v\u0259 ya istismar\u0131n h\u0259r c\u00fcr formas\u0131ndan qorumaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 b\u00fct\u00fcn laz\u0131mi qanunvericilik, inzibati, sosial v\u0259 maarif\u00e7ilik t\u0259dbirl\u0259rini g\u00f6rm\u0259lidir.\u201d Bu sah\u0259d\u0259 xeyli i\u015f g\u00f6r\u00fcls\u0259 d\u0259 h\u0259llini g\u00f6zl\u0259y\u0259n xeyli i\u015fl\u0259r h\u0259l\u0259 d\u0259 qalmaqdad\u0131r. T\u0259lim\u0259 ifrat d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 alud\u0259\u00e7iliyimiz t\u0259rbiy\u0259 i\u015fini arxa plana ke\u00e7irib. U\u015faqlarla t\u0259rbiy\u0259 i\u015finin t\u0259\u015fkilind\u0259 m\u0259kt\u0259b-valideyn m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri h\u0259l\u0259 ki, laz\u0131m\u0131nca t\u0259nziml\u0259nm\u0259yib. U\u015faqlar aras\u0131nda qeyri-etik h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r\u0259 yol verilm\u0259si hallar\u0131 h\u0259l\u0259 d\u0259 davam etm\u0259kd\u0259d\u0131r. M\u0259kt\u0259bli q\u0131zlar\u0131n qo\u015fulub qa\u00e7mas\u0131, erk\u0259n \u0259r\u0259 verilm\u0259si, o\u011flan v\u0259 q\u0131zlar aras\u0131nda intihar hallar\u0131 tez-tez qeyd\u0259 al\u0131n\u0131r. T\u0259hsild\u0259n yay\u0131nma hallar\u0131 k\u00fc\u00e7\u0259 u\u015faqlar\u0131n\u0131n say\u0131n\u0131 art\u0131rmaqda davam edir. T\u0259dris proqramlar\u0131n\u0131n y\u00fckl\u00fcl\u00fcy\u00fc, d\u0259rs materiallar\u0131n\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 u\u015faqlar\u0131m\u0131z\u0131n fiziki sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131nda probleml\u0259r yarad\u0131r. U\u015faqlar bizim g\u0259l\u0259c\u0259yimizdirs\u0259 v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yimiz etibarl\u0131 \u0259ll\u0259rd\u0259 g\u00f6rm\u0259k ist\u0259yiriks\u0259 u\u015faqlar\u0131m\u0131\u0131za qar\u015f\u0131 diqq\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131m\u0131z\u0131 art\u0131rmal\u0131y\u0131q\u201d.<\/p>\n<p>Vasif<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c\u0130nsan h\u00fcquqlar\u0131na h\u00f6rm\u0259t u\u015faqlara m\u00fcnasib\u0259td\u0259n ba\u015flay\u0131r. M\u0259lum oldu\u011fu kimi 1 iyun &#8211; U\u015faqlar\u0131n Beyn\u0259lxalq M\u00fcdafi\u0259si G\u00fcn\u00fcn\u00fcn qeyd olunmas\u0131 1950-ci ild\u0259 Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Ba\u015f Assambleyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259rara al\u0131n\u0131b. D\u00fcnyan\u0131n \u0259ks\u0259r&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":29268,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[49],"tags":[],"class_list":["post-29341","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyast"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29341","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29341"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29341\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29342,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29341\/revisions\/29342"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/29268"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29341"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29341"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29341"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}