{"id":26247,"date":"2024-01-30T10:02:00","date_gmt":"2024-01-30T06:02:00","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=26247"},"modified":"2024-01-30T10:02:15","modified_gmt":"2024-01-30T06:02:15","slug":"m%c9%99kt%c9%99bl%c9%99rd%c9%99-psixoloq-xidm%c9%99tini-gucl%c9%99ndirm%c9%99k-lazimdir-musahib%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=26247","title":{"rendered":"&#8220;M\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 psixoloq xidm\u0259tini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k laz\u0131md\u0131r&#8230;&#8221;-M\u00fcsahib\u0259"},"content":{"rendered":"<div>M\u0259cra.az bak\u0131vaxt\u0131.az-a istinad\u0259n ke\u00e7mi\u015f t\u0259hsil naziri, AMEA-n\u0131n Riyaziyyat v\u0259 Mexanika \u0130nstitutunun direktoru Misir M\u0259rdanovla m\u00fcsahib\u0259ni t\u0259qdim edir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>Ya\u015fananlarda valideynl\u0259r, c\u0259miyy\u0259t d\u0259 m\u0259suliyy\u0259ti var<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; Misir m\u00fc\u0259llim, yanvar\u0131n 23-d\u0259 G\u0259nc\u0259 \u015f\u0259h\u0259ri M.P.Vaqif ad\u0131na 8 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin XI sinif \u015fagirdi Raul R\u0259himovun b\u0131\u00e7aqlanaraq \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc. M\u0259hz bu hadis\u0259d\u0259n sonra m\u0259kt\u0259bl\u0259rin kriminalla\u015fmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si yenid\u0259n g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259ldi. Sizc\u0259, s\u0259b\u0259b n\u0259dir?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; B\u0259lk\u0259 d\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r ona g\u00f6r\u0259 qabar\u0131q g\u00f6st\u0259rilir ki, sosial median\u0131n h\u0259yat\u0131m\u0131zdak\u0131 rolu getdikc\u0259 art\u0131r. Ola bilsin, \u0259v\u0259ll\u0259r d\u0259 olurdu, amma ortal\u0131\u011fa \u00e7\u0131xm\u0131rd\u0131. H\u0259r iki halda bu, neqativ hadis\u0259dir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 t\u0259kc\u0259 m\u0259kt\u0259bin, direktorun v\u0259 m\u00fc\u0259llimin \u00fcz\u0259rin\u0259 y\u0131xmaq olmaz. Ya\u015fananlarda valideynl\u0259r, c\u0259miyy\u0259t v\u0259 m\u0259kt\u0259bi \u0259hat\u0259 ed\u0259n m\u00fchitin d\u0259 m\u0259suliyy\u0259ti var. Bu sadalad\u0131\u011f\u0131m q\u00f6vml\u0259r \u00f6z v\u0259zif\u0259l\u0259rinin \u00f6hd\u0259sind\u0259n zaman\u0131nda v\u0259 laz\u0131mi s\u0259viyy\u0259d\u0259 g\u0259ls\u0259l\u0259r idil\u0259r, \u0259lb\u0259tt\u0259, bu c\u00fcr hallar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131nard\u0131.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; B\u0259z\u0259n median\u0131, m\u0259xsusi olaraq, televizyan\u0131 da c\u0259miyy\u0259ti maarifl\u0259ndirm\u0259m\u0259kd\u0259 q\u0131nay\u0131rlar. Sizc\u0259, bu, televizyan\u0131n birba\u015fa missiyas\u0131d\u0131rm\u0131?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; B\u0259li, m\u0259n d\u0259 internet v\u0259 peyk televiziyalar\u0131n\u0131 q\u0131nay\u0131ram. Onlar c\u0259miyy\u0259tin t\u0259rbiy\u0259l\u0259nm\u0259si, maarifl\u0259nm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 he\u00e7 bir ciddi i\u015fl\u0259r g\u00f6rm\u00fcrl\u0259r. Bir \u00e7ox hallarda g\u00f6zl\u0259ntil\u0259rin \u0259ksin\u0259 i\u015fl\u0259r apar\u0131rlar.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>Ad\u0131 psixoloq olub, \u00f6z\u00fc kabinetd\u0259 oturacaqsa, \u015fagirdl\u0259rl\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259c\u0259ks\u0259&#8230;<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; M\u0259kt\u0259b psixoloqlar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 da iradlar var. Bildirilir ki, m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 psixoloqlar ya yoxdurlar, ya da sayca \u00e7ox azd\u0131rlar&#8230;<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; M\u0259n nazir i\u015fl\u0259y\u0259nd\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 qald\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. C\u0259miyy\u0259tin t\u0259l\u0259b etdiyi, s\u0259viyy\u0259li psixoloq olarsa, bu, \u00e7ox yax\u015f\u0131 n\u0259tic\u0259 ver\u0259r. Ad\u0131 psixoloq olub, \u00f6z\u00fc kabinetd\u0259 oturacaqsa, \u015fagirdl\u0259rl\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259c\u0259ks\u0259, onun he\u00e7 bir m\u0259nas\u0131 olmayacaq. M\u0259n\u0259 el\u0259 g\u0259lir ki, m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 psixoloq xidm\u0259tini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k laz\u0131md\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; Son g\u00fcnl\u0259r repetitorlar\u0131n qiym\u0259tl\u0259ri bahala\u015fd\u0131rmas\u0131na dair d\u0259 naraz\u0131l\u0131qlar m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Niy\u0259 repetitorluq d\u0259rin qatlara k\u00f6k at\u0131b?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>-B\u0259lk\u0259, qiym\u0259tl\u0259rd\u0259n dan\u0131\u015fmayaq. Amma \u0259n vacibi odur ki, \u00f6lk\u0259 t\u0259hsilind\u0259 repetitorluq b\u00fct\u00fcn h\u0259dl\u0259ri a\u015f\u0131b.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; Niy\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131nm\u0131r?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; Onun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn he\u00e7 bir t\u0259dbir g\u00f6r\u00fclm\u00fcr. \u00c7\u00fcnki imtahan verm\u0259k arzusunda olan adamlar\u0131n bilik v\u0259 bacar\u0131qlar\u0131 il\u0259 onlara imtahanda veril\u0259n suallar \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fcr.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>Riyaziyyatdan imtahan verm\u0259yib, riyaziyyat \u00fczr\u0259 magistr olurlar<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; M\u0259s\u0259l\u0259n, hans\u0131 suallar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutursunuz?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; Bir misal deyim. Bizim instituta &#8220;Sabah\u201d qruplar\u0131ndan 6 bakalavr magistr oxuma\u011fa g\u0259lib. Onlar\u0131n magistr dissertasiyas\u0131na r\u0259hb\u0259rlik biz\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131l\u0131b. Ara\u015fd\u0131randa m\u0259lum olur ki, bu adamlar magistraturaya q\u0259bul olark\u0259n, 3 f\u0259nd\u0259n &#8211; m\u0259ntiq, informatika v\u0259 xarici dild\u0259n &#8211; imtahan veribl\u0259r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>\u018fvv\u0259la sual olunur ki, bu bakalavrlara m\u0259ntiq d\u0259rsi harada v\u0259 n\u0259 s\u0259viyy\u0259d\u0259 ke\u00e7irilib? Qoyulan suallar bu u\u015faqlar\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 t\u0259hsil\u0259 uy\u011fundur, yoxsa yox?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, bu bakalavrlara informatika hans\u0131 s\u0259viyy\u0259d\u0259 t\u0259dris olunub? Bu da m\u0259lum deyil. Biz g\u00f6rm\u00fc\u015f\u00fck, e\u015fitmi\u015fik v\u0259 bilirik ki, d\u00fcnyan\u0131n b\u00fct\u00fcn ali t\u0259hsil m\u0259kt\u0259bl\u0259rin\u0259 q\u0259bul imtahanlar\u0131nda riyaziyyat f\u0259nni birinci s\u0131rada dayan\u0131r v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 riyaziyyat birinci olmal\u0131d\u0131r. \u0130ndi nec\u0259 olur ki, bu 6 n\u0259f\u0259r riyaziyyat sah\u0259si \u00fczr\u0259 magistr olacaq, ancaq riyaziyyatdan imtahan verm\u0259yib. Bu g\u00fclm\u0259lidir. M\u0259n\u0259 el\u0259 g\u0259lir ki, bu ziddiyy\u0259tl\u0259ri do\u011furan m\u0259qam m\u0259hz proqram\u0131n a\u011f\u0131r olmas\u0131, orta v\u0259 ali m\u0259kt\u0259bin m\u00fcxt\u0259lif pill\u0259l\u0259rind\u0259 suallar\u0131n Az\u0259rbaycan m\u0259kt\u0259binin verdiyi biliy\u0259 uy\u011fun olmamas\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>U\u015faq o q\u0259d\u0259r y\u00fck\u00fc niy\u0259 m\u0259kt\u0259b\u0259 da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r?<\/b><\/div>\n<div><b>\u00a0<\/b><\/div>\n<div><b>&#8211; Proqram\u0131n a\u011f\u0131r olmas\u0131na toxundunuz. B\u0259z\u0259n valideynl\u0259r d\u0259 bundan gileyl\u0259nirl\u0259r, h\u0259tta ibtidai sinif u\u015faqlar\u0131 \u00e7antalar\u0131 bel\u0259 da\u015f\u0131ya bilmirl\u0259r&#8230;<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; D\u0259rsl\u0259rin a\u011f\u0131r olmas\u0131 da problematik m\u0259s\u0259l\u0259dir. \u0130btidai sinif \u015fagirdi o a\u011f\u0131rl\u0131qda \u00e7antan\u0131 nec\u0259 da\u015f\u0131s\u0131n? U\u015faq o q\u0259d\u0259r y\u00fck\u00fc niy\u0259 m\u0259kt\u0259b\u0259 da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r? D\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259sind\u0259 ev tap\u015f\u0131rlar\u0131 l\u0259\u011fv edilib. B\u00fct\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sinifd\u0259 h\u0259ll edirl\u0259r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; Doktorantrura il\u0259 ba\u011fl\u0131 da bir paradoks var. \u018fyani v\u0259 \u00f6d\u0259ni\u015fsiz q\u0259bul olunan doktorantlar ba\u015fqa m\u00fc\u0259ssis\u0259s\u0259d\u0259 tam \u015ftat \u00e7al\u0131\u015fa bilm\u0259zl\u0259r. Bunu \u0259sas g\u0259tirirl\u0259r ki, d\u00f6vl\u0259t \u0259yani v\u0259 \u00f6d\u0259ni\u015fsiz t\u0259hsil alan doktoranta 230 manat t\u0259qa\u00fcd \u00f6d\u0259yir, bu \u00fczd\u0259n o doktorant dig\u0259r m\u00fc\u0259ssis\u0259d\u0259 tam \u015fatat \u00e7al\u0131\u015fa bilm\u0259z. 230 manatla doktorant elmi m\u0259qal\u0259mi yazs\u0131n, elmi ara\u015fd\u0131rmam\u0131 etsin, beyn\u0259lxalq jurnallarda elmi m\u0259qal\u0259l\u0259rmi \u00e7ap etdirsin, yoxsa ail\u0259mi doland\u0131rs\u0131n? Sizc\u0259, bu, n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 obyektiv q\u0259rard\u0131r?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; \u018flb\u0259tt\u0259, ziddiyy\u0259tli m\u0259s\u0259l\u0259dir. G\u0259r\u0259k qayda-qanunlarda ciddi t\u0259kmill\u0259\u015fm\u0259 getsin. B\u00fct\u00fcn qayda v\u0259 qanunlar insana v\u0259 onun inki\u015faf\u0131na xidm\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259lidir. Ba\u015fqa c\u00fcr olsa, m\u00fcsb\u0259t effekt verm\u0259y\u0259c\u0259k.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><b>&#8211; Misir m\u00fc\u0259llim, bu yax\u0131nlarda t\u0259klifl\u0259r verilib ki, m\u00fc\u0259lliml\u0259r 14 faiz g\u0259lir vergisi, sosial s\u0131\u011forta, icbari tibbi s\u0131\u011forta v\u0259 sertifikasiya imtahanlar\u0131ndan azad olunsunlar. Hesab edirl\u0259r ki, bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r h\u0259llini tapsa, qism\u0259n d\u0259 olsa, m\u00fc\u0259lliml\u0259rin sosial \u015f\u0259raitin\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259r. Buradan yola \u00e7\u0131xaraq, soru\u015fmaq ist\u0259rdim ki, t\u0259hsil sistemimizin d\u00fcz\u0259ldilm\u0259si, d\u00fcnya t\u0259hsil sistemin\u0259 inteqrasiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259l\u0259r edilm\u0259lidir? Anlay\u0131ram, bu, olduqca m\u00fcr\u0259kk\u0259b v\u0259 taley\u00fckl\u00fc m\u0259s\u0259l\u0259dir. Amma qeyd etdiyim prosesl\u0259rin h\u0259lli \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 ana x\u0259tl\u0259r olmam\u0131\u015f deyil. H\u0259min ana x\u0259tl\u0259r n\u0259l\u0259rd\u0259n ibar\u0259tdir?<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>-\u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259 m\u00fc\u0259llim\u0259, m\u0259kt\u0259b\u0259 v\u0259 t\u0259hsil\u0259 c\u0259miyy\u0259tin m\u00fcnasib\u0259ti d\u0259yi\u015fm\u0259lidir. M\u00fc\u0259lliml\u0259r, t\u0259hsil v\u0259 elmi i\u015f\u00e7il\u0259rin\u0259 el\u0259 \u0259m\u0259k haqq\u0131 verilm\u0259lidir ki, onlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259ri yaln\u0131z t\u0259hsill\u0259 ba\u011fl\u0131 olsun. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259\u0131m ki, bu i\u015fl\u0259r h\u0259ll olunsa, probleml\u0259r yoluna qoyular.<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u0259cra.az bak\u0131vaxt\u0131.az-a istinad\u0259n ke\u00e7mi\u015f t\u0259hsil naziri, AMEA-n\u0131n Riyaziyyat v\u0259 Mexanika \u0130nstitutunun direktoru Misir M\u0259rdanovla m\u00fcsahib\u0259ni t\u0259qdim edir. Ya\u015fananlarda valideynl\u0259r, c\u0259miyy\u0259t d\u0259 m\u0259suliyy\u0259ti var &#8211; Misir m\u00fc\u0259llim, yanvar\u0131n 23-d\u0259 G\u0259nc\u0259 \u015f\u0259h\u0259ri&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":26248,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"class_list":["post-26247","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-musahib"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26247","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26247"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26247\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26250,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26247\/revisions\/26250"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/26248"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26247"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26247"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26247"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}