{"id":25491,"date":"2024-01-01T21:18:11","date_gmt":"2024-01-01T17:18:11","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=25491"},"modified":"2024-01-01T21:21:31","modified_gmt":"2024-01-01T17:21:31","slug":"25491","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=25491","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n c\u0259nub-\u015f\u0259rq b\u00f6lg\u0259si \u0259halisinin t\u0259s\u0259rr\u00fcfat h\u0259yat\u0131-\u018fl\u0259sg\u0259r Mirz\u0259zad\u0259 yaz\u0131r&#8230;"},"content":{"rendered":"<div class=\"xdj266r x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs x126k92a\">\n<div dir=\"auto\"><\/div>\n<div dir=\"auto\">(Elmi m\u0259qal\u0259)<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Annotasiya: M\u0259qal\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan Respubl\u0131kas\u0131n\u0131n c\u0259nub-\u015f\u0259rq b\u00f6lg\u0259si \u0259razisind\u0259 antik (e.\u0259. IV- b.e.III \u0259sri) v\u0259 erk\u0259n orta \u0259sr\u0259 aid insanlar\u0131n ya\u015fay\u0131\u015f t\u0259rzi, t\u0259s\u0259rr\u00fcfat h\u0259yat\u0131 onlar\u0131n c\u0259miyy\u0259t h\u0259yat\u0131nda m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259ri, tarixi k\u00f6kl\u0259ri, sivilizasiyas\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, m\u00fcqayis\u0259l\u0259r verilm\u0131\u015fdir.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">A\u00e7ar s\u00f6zl\u0259r: antik d\u00f6vr, sivilizasiya, d\u0131ulus\u00e7uluq, \u0259kin\u00e7ilik.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Antik d\u00f6vr\u00fcn \u0259n q\u0259dim sivilizasiyalar\u0131ndan biri Az\u0259rbaycan respublikas\u0131n\u0131n c\u0259nub-\u015f\u0259rq b\u00f6lg\u0259sin\u0259 aid olan insan m\u0259sk\u0259nl\u0259ri say\u0131l\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">M\u00fcnbit t\u0259bii-co\u011frafi iqlim \u015f\u0259raiti olan Mu\u011fan v\u0259 Pe\u015ft\u0259s\u0259r, Tal\u0131\u015f v\u0259 Buravar da\u011flar\u0131n\u0131n \u0259t\u0259kl\u0259ri q\u0259dim d\u00f6vr insanlar\u0131n\u0131n m\u0259skunla\u015fmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lveri\u015fli olmu\u015fdur. Bu \u0259razil\u0259rd\u0259 m\u0259skunla\u015fma ilk olaraq neolit-enolit d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n ba\u015flam\u0131\u015f, antik v\u0259 erk\u0259n orta \u0259srl\u0259rd\u0259 inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259sin\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Mu\u011fanda v\u0259 qon\u015fu \u0259razil\u0259rd\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259ri \u00e7aylar\u0131n, g\u00f6ll\u0259rin bulaqlar\u0131n yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda, me\u015f\u0259 zolaqlar\u0131, otlaqlar, \u0259kin\u00e7ilik \u00fc\u00e7\u00fcn vacib olan m\u00fcnbit torpaqlar olan \u0259razil\u0259rd\u0259 se\u00e7ilirdi. Az\u0259rbaycan\u0131n c\u0259nub-\u015f\u0259rq b\u00f6lg\u0259sind\u0259 t\u0259bi\u0259tin b\u0259x\u015f etdiyi co\u011frafi \u015f\u0259rait q\u0259dimd\u0259n burada t\u0259s\u0259rr\u00fcfat h\u0259yat\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn imkanlar yaratm\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259min t\u0259s\u0259rr\u00fcfat sah\u0259l\u0259ri a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lardan ibar\u0259tdir: 1.\u018fkin\u00e7ilik; 2. Maldarl\u0131q; 3. Ov\u00e7uluq; 4. S\u0259n\u0259tkarl\u0131q, Ticar\u0259t.<\/div>\n<div dir=\"auto\">B\u00f6lg\u0259d\u0259 t\u0259sad\u00fcfi v\u0259 arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 a\u015fkar olunmu\u015f m\u00fcxt\u0259lif \u0259m\u0259k al\u0259tl\u0259ri, iri v\u0259 ki\u00e7ik h\u0259cmli t\u0259s\u0259rr\u00fcfat k\u00fcpl\u0259ri, onlardan a\u015fkar edil\u0259n c\u00fcrb\u0259c\u00fcr m\u0259hsul qal\u0131qlar\u0131 burada \u0259kin\u00e7ilik t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 haqq\u0131nda ayd\u0131n t\u0259s\u0259vv\u00fcr yarad\u0131r. (A. M\u0259mm\u0259dov Arxeologiya v\u0259 etnoqrafiya, G\u0259nc\u0259 -2008, s\u0259h. 90).<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ara\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00f6v\u00fcr\u0259 aid abid\u0259l\u0259rd\u0259n ( Uzunt\u0259p\u0259, Alxant\u0259p\u0259, Polut\u0259p\u0259, Xudut\u0259p\u0259 v\u0259 s.) tap\u0131lan d\u0259n da\u015flar\u0131 (qay\u0131qvari d\u0259n\u0259z\u0259n da\u015f), kirkir\u0259l\u0259r,d\u0259mir oraq, t\u0259s\u0259rr\u00fcfat k\u00fcpl\u0259ri \u0259kin\u00e7iliyin \u0259sas g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri hesab edilir. (\u018f. Mirz\u0259zad\u0259, Mu\u011fan. Maddi-m\u0259d\u0259niyy\u0259t abid\u0259l\u0259ri. Bak\u0131 \u2013 2016). Erk\u0259n orta \u0259srl\u0259r\u0259 aid x\u0131\u015f\u0131n v\u0259 ora\u011f\u0131n t\u0259kmill\u0259\u015fm\u0259si (x\u0131\u015f uclu\u011funun d\u0259mird\u0259n haz\u0131rlanmas\u0131), \u0259kin\u00e7ilikd\u0259 yeni \u0259m\u0259k texnologiyalar\u0131n meydana \u00e7\u0131xmas\u0131n\u0131n g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri idi. \u018frazid\u0259 \u00e7oxlu d\u0259n da\u015flar\u0131n\u0131n, kirkir\u0259l\u0259rin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n \u0259l d\u0259yirmanlar\u0131n\u0131n tap\u0131lmas\u0131, burada \u0259kin\u00e7ilik t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131ndan geni\u015f istifad\u0259 olunmas\u0131n\u0131n s\u00fcbutudur. Son vaxtlar \u0259ld\u0259 olunan t\u0259s\u0259rr\u00fcfat al\u0259tl\u0259ri b\u00f6lg\u0259 muzeyl\u0259rind\u0259 n\u00fcmayi\u015f etdirilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 saxs\u0131 qablarda tap\u0131lan d\u0259n qal\u0131qlar\u0131 g\u00f6st\u0259rir ki, bu \u0259razil\u0259rd\u0259 d\u0259nli bitkil\u0259r \u2013 arpa, bu\u011fda, dar\u0131 v\u0259 s. daha \u00e7ox bec\u0259rilmi\u015fdir. Bi\u00e7in\u00e7ilikl\u0259 \u0259laq\u0259dar olaraq atdan v\u0259 ba\u015fqa heyvanlardan qo\u015fqu vasit\u0259si kimi istifad\u0259 olunmu\u015fdur. \u018flik\u00f6m\u0259kt\u0259p\u0259d\u0259 tap\u0131lan \u0259hlil\u0259\u015fdirilmi\u015f at skeleti, \u00f6k\u00fcz ba\u015f\u0131, Pa\u015fat\u0259p\u0259d\u0259 (C\u0259f\u0259rxanl\u0131) d\u0259v\u0259 di\u015fi v\u0259 s\u00fcm\u00fckl\u0259ri, \u00e7ox g\u00fcman ki, minikl\u0259 yana\u015f\u0131 qo\u015fqu heyvan\u0131 kimi d\u0259 istifad\u0259 olunmu\u015fdur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Antik v\u0259 erk\u0259n orta \u0259srl\u0259r\u0259 aid dulus\u00e7uluq sobalar\u0131, dulus \u00e7arx\u0131, saxs\u0131 piyal\u0259l\u0259r v\u0259 saxs\u0131 qab n\u00fcmun\u0259l\u0259ri \u0259kin\u00e7ilikl\u0259 yana\u015f\u0131 ba\u011f\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n, bostan\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n, \u00fcz\u00fcm\u00e7\u00fcl\u00fcy\u00fcn d\u0259 inki\u015faf etdiyini g\u00f6st\u0259rir. XX \u0259srin 60-c\u0131 ill\u0259rind\u0259 Mi\u015far\u00e7ay abid\u0259l\u0259rini (H\u0259m\u0259\u015f\u0259ra) t\u0259dqiq ed\u0259n arxeoloqlar \u0130. N\u0259rimanov v\u0259 F. Mahmudov Tunc v\u0259 sonrak\u0131 d\u00f6vrl\u0259r\u0259 aid maddi-m\u0259d\u0259niyy\u0259t n\u00fcmun\u0259l\u0259ri \u0259ld\u0259 etmi\u015fl\u0259r. Bunlar\u0131n i\u00e7\u0259risind\u0259 III d\u00f6vr\u0259 aid \u0259kin\u00e7ilik m\u0259mulatlar\u0131 \u2013 y\u0131\u011fma oraq, d\u0259n da\u015flar\u0131, arpa qal\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s. n\u00fcmun\u0259l\u0259r C\u0259lilabad \u0259razisind\u0259 erk\u0259n \u0259kin\u00e7ilikd\u0259n x\u0259b\u0259r verir (Az\u0259rbaycan tarixi (VII cildd\u0259), I cild, Bak\u0131-2007).<\/div>\n<div dir=\"auto\">Az\u0259rbaycan\u0131n c\u0259nub-\u015f\u0259rq b\u00f6lg\u0259si \u0259halisinin t\u0259s\u0259rr\u00fcfat h\u0259yat\u0131nda \u0259kin\u00e7ilikl\u0259 yana\u015f\u0131 maldarl\u0131q, s\u0259n\u0259tkarl\u0131q da \u0259sas rol oynam\u0131\u015fd\u0131r. \u018frazid\u0259 maldarl\u0131\u011f\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lveri\u015fli t\u0259bii \u015f\u0259rait olmu\u015fdur. B\u00f6lg\u0259d\u0259 apar\u0131lan arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 m\u00fcxt\u0259lif heyvanlara aid skelet qal\u0131qlar\u0131 a\u015fkar edilmi\u015fdir. \u018flik\u00f6m\u0259kt\u0259p\u0259d\u0259, Alxant\u0259p\u0259d\u0259, Polut\u0259p\u0259d\u0259, Yard\u0131ml\u0131 v\u0259 Lerik \u0259razil\u0259rind\u0259 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f heyvan qal\u0131q n\u00fcmun\u0259l\u0259ri, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Alxant\u0259p\u0259d\u0259 qu\u015f s\u00fcm\u00fckl\u0259ri, gild\u0259n d\u00fcz\u0259ldilmi\u015f qo\u00e7-qoyun fiqurlar\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r tap\u0131lm\u0131\u015f, b\u0259zi n\u00fcmun\u0259l\u0259r m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259dqiqat \u00fc\u00e7\u00fcn analiz\u0259 apar\u0131lm\u0131\u015f, b\u0259zi t\u0259sad\u00fcfi tap\u0131nt\u0131lar is\u0259 rayon tarix-diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyl\u0259rin\u0259 t\u0259hvil verilmi\u015fdir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Antik d\u00f6vrd\u0259 \u0259kin\u00e7ilik v\u0259 maldarl\u0131qla b\u0259rab\u0259r m\u00fcxt\u0259lif s\u0259n\u0259tkarl\u0131q sah\u0259l\u0259ri d\u0259 inki\u015faf etmi\u015fdi. Arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 abid\u0259l\u0259rd\u0259n a\u015fkar edilmi\u015f maddi-m\u0259d\u0259niyy\u0259t qal\u0131qlar\u0131 s\u0259n\u0259tkarl\u0131\u011f\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n sah\u0259l\u0259ri haqq\u0131nda elmi t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259r yarad\u0131r. C\u0259lilabadda Alxant\u0259p\u0259, Polut\u0259p\u0259 (\u00fcst m\u0259d\u0259ni qatlarda) abid\u0259l\u0259rind\u0259n, Yard\u0131ml\u0131, Masall\u0131, Lerik q\u0259dim ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n, h\u0259m\u00e7inin q\u0259bir abid\u0259l\u0259rind\u0259n (k\u00fcp q\u0259birl\u0259r, da\u015f sand\u0131q q\u0259birl\u0259r, torpaq q\u0259birl\u0259r) tap\u0131lan materiallar i\u00e7\u0259risind\u0259 daha \u00e7ox dulus\u00e7uluq v\u0259 metali\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 aid, m\u00fc\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r toxuculuq, da\u015f i\u015fl\u0259m\u0259, s\u00fcm\u00fcki\u015fl\u0259m\u0259 s\u0259n\u0259tini \u0259ks etdir\u0259n n\u00fcmun\u0259l\u0259r a\u015fkar edilmi\u015fdir. (Bu n\u00fcmun\u0259l\u0259rin foto-\u015f\u0259kill\u0259rin\u0259 m\u0259qal\u0259nin sonunda baxa bil\u0259rsiniz).<\/div>\n<div dir=\"auto\">S\u0259n\u0259tkarl\u0131qda daha \u00e7ox dulus\u00e7uluq v\u0259 metali\u015fl\u0259m\u0259 \u0259sas yerl\u0259rd\u0259n birini tutur. Dulus\u00e7uluqda yeni formal\u0131 qablar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rin\u0259 yenilikl\u0259r g\u0259tirmi\u015fdir. Ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n v\u0259 q\u0259bir abid\u0259l\u0259rind\u0259n \u0259ld\u0259 edilmi\u015f saxs\u0131 qablar &#8211; m\u0259i\u015f\u0259t qablar\u0131, t\u0259s\u0259rr\u00fcfat k\u00fcpl\u0259ri, k\u00fcp q\u0259birl\u0259r, maye qablar\u0131 v\u0259 s. saxs\u0131 l\u0259vazimatlar\u0131 antik v\u0259 erk\u0259n orta \u0259srl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn xasd\u0131r (Uzunt\u0259p\u0259, \u015eat\u0131rl\u0131, \u015eil\u0259v\u0259ng\u0259, Xudut\u0259p\u0259, Ab\u0131\u015fabad Mi\u015far\u00e7ay abid\u0259l\u0259ri). R\u0259ngin\u0259 g\u00f6r\u0259 qablar \u0259sas\u0259n, q\u0131rm\u0131z\u0131, bozumtul, qara-bozumtul r\u0259ngli gild\u0259n haz\u0131rlanm\u0131\u015flar. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin fikrinc\u0259, q\u0259dim v\u0259 orta \u0259srl\u0259rd\u0259 r\u0259ngl\u0259r t\u0259bii bitkil\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, torpa\u011f\u0131n t\u0259rkibind\u0259 metallar\u0131n oksidl\u0259\u015fm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaranan r\u0259ngli gil torpaqlardan da al\u0131n\u0131rd\u0131. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn, marqanes oksidd\u0259n \u201c\u015fabal\u0131d\u0131\u201d r\u0259ng, mis oksidd\u0259n \u201cya\u015f\u0131l\u201d r\u0259ng, d\u0259mir oksidd\u0259n \u201csar\u0131\u201d r\u0259ng, kobalt oksidd\u0259n \u201cmavi\u201d r\u0259ng v\u0259 dig\u0259r metallar\u0131n da oksidl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n m\u00fcxt\u0259lif r\u0259ngl\u0259r al\u0131n\u0131rd\u0131. Bu r\u0259ngl\u0259r o d\u00f6vr\u00fcn s\u0259n\u0259tkarlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcxt\u0259lif \u015firli saxs\u0131 qablar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcr v\u0259 c\u00fcrb\u0259c\u00fcr nax\u0131\u015flarla b\u0259z\u0259dilirdi. Bu d\u00f6vr qablar\u0131n b\u0259zil\u0259ri zoomorf formal\u0131 olub, x\u00fcsusi i\u015fl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131r (Ala\u015far q\u0259bir abid\u0259si).<\/div>\n<div dir=\"auto\">Metali\u015fl\u0259m\u0259 s\u0259n\u0259ti C\u0259nub b\u00f6lg\u0259sinin bir ne\u00e7\u0259 d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259sind\u0259 &#8211; C\u0259lilabad (t\u0259s\u0259rr\u00fcfat,m\u0259i\u015f\u0259t, silah al\u0259tl\u0259ri), Astara (balta, b\u0259z\u0259k \u0259\u015fyalar\u0131) b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. Q\u0259dim H\u0259m\u0259\u015f\u0259ra \u0259razisind\u0259 (Mi\u015far\u00e7ay-III) t\u0259sad\u00fcf n\u0259tic\u0259sind\u0259 tap\u0131lm\u0131\u015f \u0259rinti \u015flaklar, arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f silah, t\u0259s\u0259rr\u00fcfat al\u0259tl\u0259ri burada metali\u015fl\u0259m\u0259 s\u0259n\u0259tinin g\u00fccl\u00fc inki\u015faf etdiyini g\u00f6st\u0259rir. \u018frazid\u0259 yerli silahlar &#8211; y\u0259h\u0259rvari q\u0131l\u0131nclar, h\u0259r iki t\u0259r\u0259fi k\u0259sici x\u0259nc\u0259rl\u0259r, d\u00f6y\u00fc\u015f yabas\u0131 v\u0259 s. istehsal olunmu\u015f, ticar\u0259t yolu il\u0259 yax\u0131n v\u0259 uzaq \u0259razil\u0259r\u0259 d\u0259 yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bel\u0259likl\u0259, bu d\u00f6vr\u0259 uy\u011fun maddi-m\u0259d\u0259niyy\u0259t n\u00fcmun\u0259l\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r a\u015fkarlansa da, \u0259cdadlar\u0131m\u0131z\u0131n ictimai qurulu\u015fu tariximizin m\u00fcr\u0259kk\u0259b v\u0259 h\u0259l\u0259 ki, qaranl\u0131q sah\u0259l\u0259rind\u0259n biri olaraq qalmaqdad\u0131r. Bu v\u0259 ya dig\u0259r vacib suallar\u0131n cavablar\u0131n\u0131 d\u0259qiql\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn geni\u015f arxeoloji t\u0259dqiqat i\u015fl\u0259ri apar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130stifad\u0259 olunan \u0259d\u0259biyyat:<\/div>\n<div dir=\"auto\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-25492\" src=\"http:\/\/mecra.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/415156886_3316815015282668_8961233403804004772_n-300x182.jpg\" alt=\"\" width=\"659\" height=\"400\" srcset=\"https:\/\/mecra.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/415156886_3316815015282668_8961233403804004772_n-300x182.jpg 300w, https:\/\/mecra.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/415156886_3316815015282668_8961233403804004772_n-1024x621.jpg 1024w, https:\/\/mecra.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/415156886_3316815015282668_8961233403804004772_n-768x466.jpg 768w, https:\/\/mecra.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/415156886_3316815015282668_8961233403804004772_n-1536x932.jpg 1536w, https:\/\/mecra.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/415156886_3316815015282668_8961233403804004772_n.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 659px) 100vw, 659px\" \/><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(Elmi m\u0259qal\u0259) Annotasiya: M\u0259qal\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan Respubl\u0131kas\u0131n\u0131n c\u0259nub-\u015f\u0259rq b\u00f6lg\u0259si \u0259razisind\u0259 antik (e.\u0259. IV- b.e.III \u0259sri) v\u0259 erk\u0259n orta \u0259sr\u0259 aid insanlar\u0131n ya\u015fay\u0131\u015f t\u0259rzi, t\u0259s\u0259rr\u00fcfat h\u0259yat\u0131 onlar\u0131n c\u0259miyy\u0259t h\u0259yat\u0131nda m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259ri, tarixi&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":25493,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[52],"tags":[],"class_list":["post-25491","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arasdirma"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25491","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25491"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25491\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25496,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25491\/revisions\/25496"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/25493"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25491"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25491"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25491"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}