{"id":23577,"date":"2023-10-20T14:58:54","date_gmt":"2023-10-20T10:58:54","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=23577"},"modified":"2023-10-21T10:56:32","modified_gmt":"2023-10-21T06:56:32","slug":"z%c9%99ng%c9%99zur-d%c9%99hlizinin-acilmasi-c%c9%99nubi-qafqaz-ucun-h%c9%99yati-%c9%99h%c9%99miyy%c9%99t-k%c9%99sb-edir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=23577","title":{"rendered":"Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizinin a\u00e7\u0131lmas\u0131 C\u0259nubi Qafqaz \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yati \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir"},"content":{"rendered":"<p>\u201c\u015e\u0259h\u0259r g\u00fcn\u00fc\u201dn\u00fc a\u00e7\u0131q al\u0131nla, g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 d\u0259rin \u00fcmidl\u0259r duy\u011fusu il\u0259 qeyd etdiyimiz\u00a0 Z\u0259ngilan Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n c\u0259nub-q\u0259rbind\u0259 Erm\u0259nistan v\u0259 \u0130ranla s\u0259rh\u0259dd\u0259, Bak\u0131-Culfa-Nax\u00e7\u0131van \u0259sas d\u0259mir yollar\u0131 v\u0259 magistral yollar\u0131n\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 yerl\u0259\u015fir. \u015eanl\u0131 Q\u0259l\u0259b\u0259d\u0259n sonra b\u00f6lg\u0259nin inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn imkanlar\u0131m\u0131z &#8211; siyasi irad\u0259, xalq\u0131n d\u0259st\u0259yi, maliyy\u0259 resurslar\u0131m\u0131z oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 azad olunmu\u015f torpaqlar\u0131n b\u0259rpas\u0131 v\u0259 yenid\u0259n qurulmas\u0131 qar\u015f\u0131ya bir m\u0259qs\u0259d olaraq qoyuldu. Bu, h\u0259m d\u0259 strateji h\u0259d\u0259f kimi m\u00fc\u0259yy\u0259n edildi.<\/p>\n<p>Z\u0259ngilan\u0131 Nax\u00e7\u0131vanla ay\u0131ran c\u0259mi 40 kilometrlik Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizidir. D\u0259hlizin a\u00e7\u0131lmas\u0131 is\u0259 uzun ill\u0259r blokadada olmu\u015f Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131n\u0131 bu \u015f\u0259raitd\u0259n \u00e7\u0131xarmaqla yana\u015f\u0131, xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarixi \u0259razisi olan q\u0259dim Z\u0259ng\u0259zura yenid\u0259n qay\u0131d\u0131\u015f\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259c\u0259k. D\u0259hlizin b\u0259rpa olunmas\u0131 yeni iqtisadi perspektivl\u0259ri yaradacaqd\u0131r. \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur b\u00f6lg\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Z\u0259ngilan\u0131 q\u0259dim torpa\u011f\u0131m\u0131z olan Q\u0259rbi Z\u0259ng\u0259zurla, ondan sonra Ordubad vasit\u0259sil\u0259 Nax\u00e7\u0131vanla v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 birl\u0259\u015fdirm\u0259k Az\u0259rbaycan\u0131n n\u00f6vb\u0259ti tarixi nailiyy\u0259ti olacaqd\u0131r.Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131nda\u00a0 deyib ki, Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizinin a\u00e7\u0131lmas\u0131 \u00f6n\u0259mli m\u0259s\u0259l\u0259dir. Art\u0131q h\u0259m d\u0259mir yolu, h\u0259m avtomobil yolunun Mehrid\u0259n, Z\u0259ng\u0259zurdan ke\u00e7m\u0259si m\u00fc\u0259yy\u0259n olunub. Erm\u0259nistan h\u0259r zaman buna da mane\u00e7ilik t\u00f6r\u0259tm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b, indi d\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri v\u0259 onlar\u0131n xarici havadarlar\u0131 yan\u0131l\u0131rlar. Erm\u0259nistan\u0131n ac\u0131nacaql\u0131 v\u0259ziyy\u0259ti g\u00f6z qaba\u011f\u0131ndad\u0131r, bu v\u0259ziyy\u0259t onlar\u0131n i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q siyas\u0259tinin n\u0259tic\u0259sidir. Erm\u0259nistan \u00f6z\u00fc n\u0259 h\u0259rbi, n\u0259 siyasi, n\u0259 iqtisadi c\u0259h\u0259td\u0259n h\u0259tta orta s\u0259viyy\u0259li d\u00f6vl\u0259t say\u0131la bilm\u0259z.<\/p>\n<p>Rus-\u0130ran m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra XIX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 \u0130randan v\u0259 \u015e\u0259rqi Anadoludan erm\u0259nil\u0259r k\u00fctl\u0259vi sur\u0259td\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcb v\u0259 Az\u0259rbaycanda, Qaraba\u011fda m\u0259skunla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Bu tarixi d\u0259 h\u0259r k\u0259s yax\u015f\u0131 bilir. 1920-ci ilin 28 aprel i\u015f\u011fal\u0131ndan sonra bol\u015fevikl\u0259rin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 q\u0259dim t\u00fcrk torpaqlar\u0131 hesab\u0131na ilk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini quran erm\u0259nil\u0259r Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131 i\u015f\u011fal edibl\u0259r. Bu zaman bol\u015fevik Rusiyas\u0131n\u0131n t\u0259kidi il\u0259 Z\u0259ng\u0259zur Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259lind\u0259n al\u0131naraq, Erm\u0259nistana birl\u0259\u015fdirilib. N\u0259tic\u0259d\u0259, q\u0259zan\u0131n yuxar\u0131 hiss\u0259si Erm\u0259nistan\u0131n, La\u00e7\u0131n, Qubadl\u0131 v\u0259 Z\u0259ngilan b\u00f6lg\u0259l\u0259ri is\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259rkibind\u0259 qal\u0131b. O ki qald\u0131, 1923-c\u00fc ild\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tinin yarad\u0131lmas\u0131na, onun da he\u00e7 bir \u0259sas\u0131 yox idi. Bu, qanunsuz bir add\u0131m idi, sad\u0259c\u0259 olaraq, bir saat bombas\u0131n\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n can\u0131na yerl\u0259\u015fdirm\u0259k, ist\u0259nil\u0259n an onu partlatmaq v\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131 m\u0259hv etm\u0259k m\u0259qs\u0259di da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lan Z\u0259f\u0259rd\u0259n sonra i\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f torpaqlarda \u00e7ox i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Dem\u0259k olar ki,\u00a0 yerl\u0259 bir edilmi\u015f b\u00f6lg\u0259\u00a0 g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcnd\u0259 b\u0259rpa olunur. Qaraba\u011f iqtisadiyyat\u0131m\u0131zda, qeyri-enerji sektorunda, el\u0259c\u0259 d\u0259 n\u0259qliyyat sah\u0259sind\u0259 \u00f6n\u0259mli yer tutacaq. Erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n co\u011frafi m\u00f6vqeyi n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla tamamil\u0259 m\u0259hv edil\u0259n Z\u0259ngilan \u0259h\u0259miyy\u0259tli bir regional n\u0259qliyyat-logistika m\u0259rk\u0259zi rolunu oynaya bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><strong>\u0130lkin Qubadov,<\/strong><\/p>\n<p><strong>Q\u0131z\u0131l Aypara C\u0259miyy\u0259tinin<\/strong><\/p>\n<p><strong>C\u0259lilabad Rayon B\u00f6lm\u0259sinin s\u0259dri\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c\u015e\u0259h\u0259r g\u00fcn\u00fc\u201dn\u00fc a\u00e7\u0131q al\u0131nla, g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 d\u0259rin \u00fcmidl\u0259r duy\u011fusu il\u0259 qeyd etdiyimiz\u00a0 Z\u0259ngilan Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n c\u0259nub-q\u0259rbind\u0259 Erm\u0259nistan v\u0259 \u0130ranla s\u0259rh\u0259dd\u0259, Bak\u0131-Culfa-Nax\u00e7\u0131van \u0259sas d\u0259mir yollar\u0131 v\u0259 magistral yollar\u0131n\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 yerl\u0259\u015fir. \u015eanl\u0131 Q\u0259l\u0259b\u0259d\u0259n&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":23578,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[],"class_list":["post-23577","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-qarabag"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23577","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23577"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23577\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23579,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23577\/revisions\/23579"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23578"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23577"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23577"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23577"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}