{"id":13976,"date":"2023-01-18T10:27:07","date_gmt":"2023-01-18T06:27:07","guid":{"rendered":"https:\/\/mecra.az\/?p=13976"},"modified":"2023-01-18T10:27:07","modified_gmt":"2023-01-18T06:27:07","slug":"z%c9%99ncirvari-tarixi-prosesl%c9%99r%c9%99-t%c9%99kan-vermis-hadis%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mecra.az\/?p=13976","title":{"rendered":"&#8220;Z\u0259ncirvari tarixi prosesl\u0259r\u0259 t\u0259kan vermi\u015f hadis\u0259&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixin\u0259 Qanl\u0131 Yanvar faci\u0259si kimi daxil olmu\u015f 1990-c\u0131 il 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n art\u0131q otuz \u00fc\u00e7 il ke\u00e7ir. Ke\u00e7mi\u015f sovet d\u00f6vl\u0259tinin h\u0259rb ma\u015f\u0131n\u0131n\u0131n h\u0259min g\u00fcn Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f \u0259n a\u011f\u0131r cinay\u0259tl\u0259rd\u0259ndir. Milli azadl\u0131q v\u0259 \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qalxm\u0131\u015f dinc \u0259haliy\u0259 silahl\u0131 t\u0259cav\u00fcz n\u0259tic\u0259sind\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 g\u00fcnahs\u0131z insan\u0131n q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si v\u0259 yaralanmas\u0131 totalitar sovet rejiminin s\u00fcqutu \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 onun cinay\u0259tkar mahiyy\u0259tini b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya bir daha n\u00fcmayi\u015f etdirdi.<\/p>\n<p>Bu faci\u0259vi hadis\u0259l\u0259rd\u0259n \u0259vv\u0259l &#8211; 1980-ci ill\u0259rin sonunda Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 \u0259sass\u0131z \u0259razi iddialar\u0131, ke\u00e7mi\u015f Az\u0259rbaycan SSR-in Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tind\u0259ki radikal erm\u0259nil\u0259rin aqressiv separat\u00e7\u0131l\u0131q f\u0259aliyy\u0259ti, SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyinin bu f\u0259aliyy\u0259t\u0259 d\u0259st\u0259k verm\u0259si, y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n zor g\u00fcc\u00fc il\u0259 v\u0259 q\u0259ddarcas\u0131na Erm\u0259nistandan deportasiya edilm\u0259si Az\u0259rbaycanda sovet h\u00f6kum\u0259tin\u0259 qar\u015f\u0131 h\u0259r\u0259kat\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259 t\u0259kan verdi. \u00dcmumxalq h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq v\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n m\u00fcst\u0259qillik \u0259zmini q\u0131rmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u00f6lk\u0259y\u0259 yeridil\u0259n sovet ordusu dinc \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f q\u0131r\u011f\u0131n t\u00f6r\u0259tdi.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n siyasi r\u0259hb\u0259rliyi n\u0259inki istefaya getm\u0259mi\u015f, h\u0259tta bel\u0259 bir m\u0259qamda susma\u011f\u0131 daha \u00fcst\u00fcn tutmu\u015fdur.\u00a0 Bu zaman AXC-M\u00fcsavat hakimiyy\u0259ti d\u0259 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rin\u0259 siyasi qiym\u0259t verm\u0259di. 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n sonra xalq daha bir ger\u00e7\u0259kliyin \u015fahidi oldu. Bel\u0259 ki, 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rin\u0259 siyasi qiym\u0259t verilm\u0259si t\u0259l\u0259bi il\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n Az\u0259rbaycan Xalq C\u0259bh\u0259si hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259ldikd\u0259n sonra bu m\u00f6vzunu unutdu. 1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 21-d\u0259 Sovet rejiminin qada\u011falar\u0131na r\u0259\u011fm\u0259n, h\u0259yat\u0131n\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131nda qoyaraq Az\u0259rbaycan\u0131n Moskvadak\u0131 Daimi N\u00fcmay\u0259nd\u0259liyin\u0259 g\u0259l\u0259n Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev qanl\u0131 faci\u0259nin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 d\u00fcnya ictimaiyy\u0259ti qar\u015f\u0131s\u0131nda ittiham etdi. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0B\u0259li, 33 il \u00f6nc\u0259 \u00f6lk\u0259miz\u0259 qars\u0131 \u0259razi iddialar\u0131 ir\u0259li s\u00fcr\u0259n Erm\u0259nistan\u0131n t\u0259cavuzkar h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rind\u0259n v\u0259 kecmis SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyinin onlara havadarl\u0131g\u0131ndan hidd\u0259tl\u0259n\u0259r\u0259k Bak\u0131\u00a0 kuc\u0259l\u0259rin\u0259 c\u0131x\u0131b buna q\u0259ti etiraz\u0131n\u0131 bildir\u0259n Az\u0259rbaycan xalq\u0131 azadl\u0131q u\u011frunda m\u00fccadil\u0259sini b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya n\u00fcmayi\u015f etdirdi. Milli azadl\u0131\u011f\u0131, \u00f6lk\u0259sinin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qalxm\u0131\u015f dinc \u0259haliy\u0259 divan tutulmas\u0131, k\u00fctl\u0259vi terrorla g\u00fcnahs\u0131z insan\u0131n q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si totalitar sovet rejiminin s\u00fcqutu \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 onun mahiyy\u0259tini b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya g\u00f6st\u0259rdi.<\/p>\n<p><strong>Dil\u015fad Qubadova,<\/strong><\/p>\n<p><strong>C\u0259lilabad \u015f\u0259h\u0259r 11 n\u00f6mr\u0259li<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0k\u00f6rp\u0259l\u0259r evi-u\u015faq ba\u011f\u00e7as\u0131n\u0131n m\u00fcdiri<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixin\u0259 Qanl\u0131 Yanvar faci\u0259si kimi daxil olmu\u015f 1990-c\u0131 il 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n art\u0131q otuz \u00fc\u00e7 il ke\u00e7ir. Ke\u00e7mi\u015f sovet d\u00f6vl\u0259tinin h\u0259rb ma\u015f\u0131n\u0131n\u0131n h\u0259min g\u00fcn Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 h\u0259yata&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13978,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[55],"tags":[],"class_list":["post-13976","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13976","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13976"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13976\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13979,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13976\/revisions\/13979"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13978"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13976"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13976"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mecra.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13976"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}